Ισχυρισμός: Μηχάνημα πλασμαφαίρεσης «καθαρίζει» ολόκληρο τον οργανισμό, παγιδεύοντας στα φίλτρα του βαρέα μέταλλα, μικροπλαστικά, σιλικόνες, οργανικούς διαλύτες, φυτοφάρμακα, εντομοκτόνα και τοξίνες από τα τρόφιμα. Το αίμα επιστρέφει στον ασθενή «απαλλαγμένο από όλα αυτά τα χημικά».
Συμπέρασμα: Η πλασμαφαίρεση είναι υπαρκτή ιατρική πράξη, αλλά, όπως τονίζει και η Ελληνική Αιματολογική Εταιρεία, δεν αποτελεί μέθοδο «αποτοξίνωσης» ή ευεξίας. Δεν υπάρχουν κλινικές μελέτες που να υποστηρίζουν τη χρήση της για λόγους ευεξίας, ενώ μελετες υποστηρίζουν αδυναμία αφαίρεσης των επιβλαβών ουσιών από τον οργανισμό.
Τον Σεπτέμβριο του 2026, μετά τον θάνατο του τραγουδιστή Γιώργου Μαζωνάκη, ένα απόσπασμα ομιλίας της Ιωάννας Γάγα κυκλοφόρησε ευρέως στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και αναδημοσιεύθηκε από διάφορα μέσα ενημέρωσης, όπως εδώ από το tanea.gr (αρχειοθετημένο εδώ).
Ο Μαζωνάκης υπέστη ανακοπή σε ιδιωτικό ιατρείο στο Κολωνάκι και κατέληξε στις 9 Σεπτεμβρίου 2026 (αρχειοθετημένο εδώ). Όπως προκύπτει απόδημοσιεύματα (αρχειοθετημένο εδώ) και από δηλώσεις (αρχειοθετημένο εδώ) των ίδιων των γιατρών, και όπως σημειώνει και η Ελληνική Αιματολογική Εταιρεία, είχε πάει εκεί για συνεδρία πλασμαφαίρεσης. Σύμφωνα με τα ίδια δημοσιεύματα, η κ. Γάκα είναι η ιατρός στο ιατρείο της οποίας σημειώθηκε ο θάνατος και κατηγορείται στο πλαίσιο της υπόθεσης (αρχειοθετημένο εδώ).
Στις 5 Μαΐου 2023 η γυναικολόγος Ιωάννα Γάκα μίλησε στο 1ο Διεθνές Συνέδριο Τουρισμού Υγείας και παρουσίασε ένα μηχάνημα που φιλτράρει το αίμα ως συσκευή που κάνει «detox» σε ολόκληρο τον οργανισμό. Η ομιλία της είναι αναρτημένη στην πλατφόρμα βίντεο του ίδιου του συνεδρίου (αρχειοθετημένο εδώ). Το βίντεο που κυκλοφόρησε έχει περικοπές, ενώ αποτελεί απόσπασμα από το πρωτότυπο βίντεο (από το 4:07 έως το 6:01).
Στην εν λόγω ομιλία αναφέρεται:
«Έχω στη διάθεσή μου και είμαι πάρα πολύ χαρούμενη γι’ αυτό, ένα καινούργιο μηχάνημα, το οποίο είναι ένα μηχάνημα detox όλου του οργανισμού μέσω φιλτραρίσματος του αίματος. Αυτό είναι ένα μηχάνημα γερμανικής τεχνολογίας που έχει δημιουργηθεί εδώ και είκοσι χρόνια και πάτησε πάνω στην ανάγκη του καθαρισμού ενός ανθρώπου από όλη αυτή την περιβαλλοντική μόλυνση […]. Οπότε μέσω αυτού του μηχανήματος περνάει προοδευτικά όλο μας το αίμα, καθαρίζεται και συγκρατούνται σε αυτά τα φίλτρα που έχει το μηχάνημα ό,τι είναι τοξικό για τον οργανισμό μας, δηλαδή βαρέα μέταλλα, microplastics, σιλικόνες, οργανικοί διαλύτες, φυτοφάρμακα, εντομοκτόνα, τοξίνες από τα τρόφιμα, φάρμακα […]. Αυτά τα φίλτρα υψηλής τεχνολογίας μπορεί να τα παγιδέψουν και εμείς να έχουμε πίσω καθαρό, φρέσκο αίμα, απαλλαγμένο από όλα αυτά τα χημικά».
Το συνέδριο έγινε στις 4 και 5 Μαΐου 2023, διαδικτυακά και το διοργάνωσε το Ινστιτούτο Κοινωνικής και Προληπτικής Ιατρικής σε συνεργασία με το Ξενοδοχειακό Επιμελητήριο Ελλάδος και τελούσε υπό την αιγίδα των υπουργείων Υγείας και Τουρισμού και της Περιφέρειας Αττικής. Στο επίσημο πρόγραμμα (αρχειοθετημένο εδώ) η κ. Γάκα εμφανίζεται ως «Gynaecologist – Holistic Physician», σε πάνελ με τίτλο «Wellness Tourism in Greece» και με ομιλία «The Role of the Alternative Therapies».
Τι ισχύει
Η θεραπευτική ανταλλαγή πλάσματος και η πλασμαφαίρεση διπλής διήθησης είναι δύο διαφορετικές τεχνικές. Η πρώτη αφαιρεί πλάσμα και το αντικαθιστά με αλβουμίνη ή άλλο διάλυμα. Η δεύτερη, στην οποία παραπέμπει η περιγραφή της Ιωάννας Γαγα, περνά το πλάσμα από δεύτερο φίλτρο και επιστρέφει στον ασθενή τα μικρομοριακά συστατικά του, όπως περιγράφει ανασκόπηση (αρχειοθετημένο εδώ) στο Therapeutic Apheresis and Dialysis, την οποία υπογράφουν στελέχη της κατασκευάστριας εταιρείας φίλτρων Asahi Kasei Medical.
Και οι δύο έχουν αναγνωρισμένες χρήσεις. Οι κατευθυντήριες οδηγίες της Αμερικανικής Εταιρείας Αφαίρεσης, στην ένατη έκδοσή τους, βαθμολογούν 166 ενδείξεις (αρχειοθετημένο εδώ) για συγκεκριμένα νοσήματα, από τη θρομβωτική θρομβοπενική πορφύρα και το σύνδρομο Guillain-Barré έως ορισμένες δηλητηριάσεις. Η γενική «αποτοξίνωση» υγιών ανθρώπων δεν ανήκει σε αυτές τις ενδείξεις.
Η Ελληνική Αιματολογική Εταιρεία, στις 11 Σεπτεμβρίου 2026, ανέφερε ότι «η πλασμαφαίρεση διαφημίζεται γενικά σαν μηχανισμός “αποτοξίνωσης”, “ευεξίας” και “μακροζωίας”» και ότι «καμία από αυτές τις αξιώσεις δεν είναι τεκμηριωμένη με κλινικές μελέτες», όπως μετέδωσε το CNN Greece (αρχειοθετημένο εδώ). Την επομένη, η Α΄ Νεφρολογική Κλινική του ΑΠΘ σημείωσε ότι η μέθοδος δεν γίνεται για κοσμητικούς λόγους, «αποτοξίνωση» ή «ευεξία», αλλά είναι «θεραπευτική παρέμβαση με σαφώς καθορισμένες ιατρικές ενδείξεις, οι οποίες βασίζονται σε διεθνείς κατευθυντήριες οδηγίες», σε ανακοίνωση που αναπαρήγαγε ο ιατρικός Τύπος (αρχειοθετημένο εδώ).
Στην ομιλία της, η Ιωάννα Γάκα αναφέρεται σε «φιλτράρισμα του αίματος», χωρίς να κατονομάζει το μηχάνημα ή να χρησιμοποιεί τον όρο «πλασμαφαίρεση». Ωστόσο, η ονομασία του ιατρείου της, INUSpheresis Athens, και η αναφορά στην «αποτοξίνωση INUSpheresis» στο βιογραφικό της στην ιστοσελίδα του συνεδρίου, σύμφωνα με το libre.gr (αρχειοθετημένο εδώ), υποδηλώνουν ότι περιγράφει το συγκεκριμένο σύστημα. Πρόκειται για μέθοδο πλασμαφαίρεσης διπλής διήθησης, την οποία διαθέτει η ελβετική εταιρεία Ayus Medical Devices (αρχειοθετημένο εδώ).
Μελέτες με το εν λόγω μηχάνημα
Σε δημοσίευση τον Οκτώβριο του 2025 παρουσιάστηκε μια αναδρομική σειρά περιστατικών (αρχειοθετημένο εδώ) στο Journal of Clinical Apheresis, με χρήση του συστήματος INUSpheresis. Μέτρησε βαρέα μέταλλα, πτητικές οργανικές ενώσεις και οργανικούς ρύπους στο υλικό που κατακράτησαν τα φίλτρα, και κατέληξε ότι η μέθοδος «είναι αποτελεσματική στην απομάκρυνση περιβαλλοντικών τοξινών», σε δική μας μετάφραση από τα αγγλικά.
Πολλές όμως από αυτές τις ουσίες δεν παραμένουν στο αίμα. Είναι αποθηκευμένες κυρίως στους ιστούς, και το αίμα είναι απλώς ο δρόμος που τις μεταφέρει. Το φιλτράρισμα επομένως καθαρίζει τον δρόμο, και όχι την αποθήκη όπου οι ουσίες αυτές διατηρούνται στον οργανισμό.
Σε αυτό το συμπέρασμα κατέληξαν και οι ίδιοι οι συγγραφείς της έρευνας. Για ουσίες όπως το τολουόλιο, το βάριο και η μεθυλοϊσοβουτυλοκετόνη, οι τιμές στο αίμα ανέβηκαν ξανά μετά τη συνεδρία, κάτι που, όπως γράφουν οι ίδιοι, υποδηλώνει ότι οι ιστοί ξαναδίνουν στο αίμα μέρος από όσα αφαιρέθηκαν. Το μετρούν με έναν δείκτη που ονομάζουν «λόγο ανακατανομής», με τιμές 1,95 για το τολουόλιο, 1,97 για το βάριο και 1,31 για τη μεθυλοϊσοβουτυλοκετόνη. Ο ίδιος ερευνητής ανέπτυξε τον δείκτη σε δημοσίευση του Φεβρουαρίου 2026 (αρχειοθετημένο εδώ) στο Transfusion and Apheresis Science.
Για το αρσενικό, τον υδράργυρο και το κοβάλτιο συνέβη το αντίθετο. Δεν υπήρξε τέτοια επιστροφή, και οι τιμές που καταγράφηκαν ήταν -0,49, -0,05 και 0,08 αντίστοιχα. Η εξήγηση που δίνουν οι ίδιοι είναι ότι αυτά τα μέταλλα είναι δεμένα μέσα στα κύτταρα, απομακρύνονται με άλλον τρόπο ή έχουν καθηλωθεί μόνιμα στους ιστούς. Πρόκειται ακριβώς για τα βαρέα μέταλλα, την πρώτη κατηγορία που ονομάζει η δήλωση.
Το συμπέρασμα είναι το ίδιο και στις δύο περιπτώσεις. Είτε η ουσία γυρίζει πίσω στο αίμα από τους ιστούς, είτε δεν βγαίνει ποτέ από αυτούς και το φιλτράρισμα του πλάσματος δεν τη φτάνει. Επομένως η μέθοδος αυτή δεν καθαρίζει τον οργανισμό όπως ισχυρίζεται η Ιωάννα Γαγα.
Επιπλέον, η μελέτη έχει και σοβαρούς περιορισμούς. Είναι αναδρομική, δηλαδή εξετάζει περιστατικά που έχουν ήδη γίνει, δεν έχει ομάδα ελέγχου και δεν εξετάζει αν οι ασθενείς έγιναν καλύτερα. Τρεις από τους δεκαέξι συγγραφείς προέρχονται από τον όμιλο Ayus, στον οποίο ανήκουν τόσο η εταιρεία πίσω από το INUSpheresis όσο και εργαστήριο εξειδικευμένο σε περιβαλλοντικές διαγνωστικές αναλύσεις (αρχειοθετημένο εδώ). Το εργαστήριο βαρύνει περισσότερο, γιατί οι μετρήσεις τοξικών ουσιών στις οποίες στηρίζεται όλη η μελέτη έγιναν από εργαστήριο του ίδιου ομίλου που διαθέτει τη συσκευή. Η εργασία του 2026 που εισάγει τον δείκτη έχει έναν μόνο συγγραφέα και σημειώνει η ίδια ότι ο δείκτης χρειάζεται περαιτέρω επικύρωση.
Το 2019 (αρχειοθετημένο εδώ) ομάδα του Πανεπιστημίου της Δρέσδης σε άλλη δημόσιευση της, κατονομάζοντας το INUSpherese, ανέφερε ότι η θεραπευτική αφαίρεση «επιτρέπει την απομάκρυνση μεταβολικών, φλεγμονωδών, ανοσολογικών και περιβαλλοντικών παραγόντων» που συμβάλλουν στη νόσο. Αφορούσε όμως μία συγκεκριμένη πάθηση, την περιφερική νευροπάθεια, και όχι τον καθαρισμό ολόκληρου του οργανισμού. Η ίδια ομάδα σημείωνε τον Νοέμβριο του 2022 (αρχειοθετημένο εδώ), λίγους μήνες πριν από την ομιλία της Ιωάννας Γάκα στο συνέδριο του Μαΐου 2023, ότι «επί του παρόντος δεν υπάρχουν δεδομένα από τυχαιοποιημένες ελεγχόμενες μελέτες που να επιβεβαιώνουν την αποτελεσματικότητα».
Άλλη μελέτη παρουσιάζει τον εαυτό της ως την πρώτη απόδειξη ότι μπορούν να μειωθούν τα μικροπλαστικά στο αίμα ασθενών (αρχειοθετημένο εδώ), δημοσιεύθηκε τον Ιούνιο του 2026 και αφορά την άλλη τεχνική, τη θεραπευτική ανταλλαγή πλάσματος. Αναφέρει μεν ότι μικροπλαστικά έχουν ανιχνευθεί στο πλάσμα που συλλέγεται με διπλή διήθηση, αναφέρει όμως ρητά ότι δεν υπάρχει επί του παρόντος καθιερωμένη μέθοδος απομάκρυνσής τους από το ανθρώπινο σώμα. Διαπιστώνει επίσης ότι, όταν τα αρχικά επίπεδα είναι χαμηλά, η μείωση επισκιάζεται από μικροπλαστικά που εκπλένονται πίσω στο αίμα από τις πλαστικές σωληνώσεις της ίδιας της συσκευής. Οι παραδοχές αυτές έχουν ιδιαίτερη σημασία, γιατί η πλειοψηφία των συγγραφέων εργάζονται στην εταιρεία Circulate Health, η οποία εμπορεύεται τη θεραπευτική ανταλλαγή πλάσματος ως υπηρεσία μακροζωίας (αρχειοθετημένο εδώ).
Για τα βαρέα μέταλλα, τέλος, η καθιερωμένη ιατρική αντιμετώπιση είναι άλλη. Οι οδηγίες της αμερικανικής υπηρεσίας ATSDR για τον μόλυβδο αναφέρουν ότι δεν υπάρχει αντίδοτο και ότι η αντιμετώπιση είναι η απομάκρυνση από την πηγή της έκθεσης (αρχειοθετημένο εδώ), με τη χηλική θεραπεία να επιφυλάσσεται για σοβαρές περιπτώσεις και να μην χορηγείται ποτέ προληπτικά ή ενόσω συνεχίζεται η έκθεση. Το σκεπτικό είναι το ίδιο με παραπάνω. Η ποσότητα μιας ουσίας που κυκλοφορεί στο αίμα μια δεδομένη στιγμή δεν είναι το φορτίο της στον οργανισμό, και η μείωσή της δεν σημαίνει ούτε μικρότερο φορτίο ούτε όφελος για την υγεία.
Συμπέρασμα
Η πλασμαφαίρεση είναι υπαρκτή ιατρική πράξη, αλλά, όπως τονίζει και η Ελληνική Αιματολογική Εταιρεία, δεν αποτελεί μέθοδο «αποτοξίνωσης» ή ευεξίας. Δεν υπάρχουν κλινικές μελέτες που να υποστηρίζουν τη χρήση της για λόγους ευεξίας, ενώ μελετες υποστηρίζουν αδυναμία αφαίρεσης των επιβλαβών ουσιών από τον οργανισμό.
