Ισχυρισμός: Έγγραφο που αφήνεται στα αυτοκίνητα εκ μέρους του «Υπουργείου Εφαρμογών Κύπρου», ενημερώνει τους πολίτες ότι είναι υποχρεωτικό να κατεβάσουν την εφαρμογή «Rockup Messenger» για την ασφάλεια και την επίλυση προβλημάτων της γειτονιάς τους.
Συμπέρασμα: Το έγγραφο είναι ψεύτικο και δεν υπάρχει «Υπουργείου Εφαρμογών» στην Κύπρο.Δεν πρόκειται για κρατική ειδοποίηση, αλλά για παραπλανητική διαφημιστική καμπάνια που υποδύεται δημόσια αρχή για να παρασύρει τους πολίτες να κατεβάσουν μια εφαρμογή.
Τις τελευταίες ημέρες, οδηγοί σε διάφορες περιοχές της Κύπρου εντοπίζουν στα παρμπρίζ των οχημάτων τους ένα έντυπο που εκ πρώτης όψεως μοιάζει με επίσημη κρατική ειδοποίηση. Το έγγραφο, όπως φαίνεται στη φωτογραφία, φέρει σφραγίδα, υπογραφή από έναν υποτιθέμενο υπουργό ονόματι «A. Papadopoulos» και το λογότυπο ενός «Υπουργείου Εφαρμογών Κύπρου» (Cyprus Ministry of Apps).
Το κείμενο καλεί τους οδηγούς να σκανάρουν άμεσα ένα QR code για να εγκαταστήσουν στο κινητό τους την εφαρμογή Rockup Messenger ισχυριζόμενο ότι αποτελεί επίσημο κανάλι επικοινωνίας για την ασφάλεια της περιοχής και την αναφορά τοπικών προβλημάτων στους δήμους.
Τι ισχύει
Δεν υπάρχει κάποιο «Υπουργείο Εφαρμογών Κύπρου» (Cyprus Ministry of Apps). Μια απλή αναζήτηση στον επίσημο κατάλογο της Κυπριακής Δημοκρατίας και της Πύλης της Κυβέρνησης gov.cy επιβεβαιώνει ότι δεν υπάρχει κανένας τέτοιος κρατικός φορέας, ούτε φυσικά υπουργός με το όνομα «A. Papadopoulos» που να κατέχει σχετικό χαρτοφυλάκιο. Στην επιστολή περιλαμβάνεται επίσης λογότυπο με το κινητό τηλέφωνο και κλαδιά ελιάς το οποίο προσιδιάζει τα κλαδια της σημαίας της κυπριακής δημοκρατίας.
Χαρακτηριστικό είναι ότι στο κάτω μέρος του χαρτιού οι δημιουργοί της επιστολής έχουν τυπώσει στα αγγλικά την εξής φράση.
«Not actually a formal notice. This is an ad for a neighborhood safety chat app» (Δεν πρόκειται για πραγματική επίσημη ειδοποίηση. Αυτό είναι μια διαφήμιση για μια εφαρμογή συνομιλίας ασφάλειας γειτονιάς).
Η εφαρμογή Rockup Messenger είναι μια υπαρκτή πλατφόρμα επικοινωνίας για γειτονιές και βρίσκεται κανονικά στα επίσημα καταστήματα Google Play Store και Apple App Store. Δεν πρόκειται, λοιπόν, για κακόβουλο λογισμικό που σχεδιάστηκε για να κλέψει τραπεζικούς κωδικούς.
Ωστόσο, η χρήση επιθετικού μάρκετινγκ (guerrilla marketing) μέσω ψεύτικων κρατικών εγγράφων αποτελεί μια άκρως καταχρηστική και παραπλανητική πρακτική. Οι ειδικοί σε θέματα κυβερνοασφάλειας τονίζουν ότι το σκανάρισμα QR codes χωρίς έλεγχο πρέπει να αποφεύγεται, καθώς η ίδια μέθοδος γνωστή ως Quishing χρησιμοποιείται συχνά από πραγματικούς απατεώνες για υποκλοπή δεδομένων.
Οι κρατικές υπηρεσίες δεν επικοινωνούν ποτέ με τους πολίτες αφήνοντας φωτοτυπίες στα παρμπρίζ των οχημάτων. Οποιεσδήποτε επίσημες εφαρμογές της Κυπριακής Δημοκρατίας ανακοινώνονται αποκλειστικά από το Γραφείο Τύπου και Πληροφοριών στο pio.gov.cy και το Υφυπουργείο Ψηφιακής Πολιτικής.
Πρόκειται για πρακτική που μπορεί να εγείρει ερωτήματα υπό το πρίσμα του δικαίου προστασίας των καταναλωτών, ιδίως όταν μια διαφήμιση υιοθετεί την εμφάνιση επίσημης επικοινωνίας ή αφήνει να εννοηθεί ότι προέρχεται από δημόσια αρχή. Η Υπηρεσία Προστασίας Καταναλωτή στην Κύπρο (αρχειοθετημένο εδώ) υπενθυμίζει ότι οι επαγγελματίες οφείλουν να παρέχουν επαρκώς ακριβείς πληροφορίες, ώστε ο καταναλωτής να μπορεί να λάβει τεκμηριωμένη απόφαση, όταν διαφημίζουν ή προωθούν ένα προϊόν ή μια υπηρεσία. Μια πρακτική μπορεί επίσης να θεωρηθεί παραπλανητική όταν, με βάση τη συνολική της παρουσίαση, είναι πιθανό να παραπλανήσει τον μέσο καταναλωτή και να τον οδηγήσει σε απόφαση που διαφορετικά δεν θα λάμβανε. Επιπλέον, η ευρωπαϊκή Οδηγία 2005/29/ΕΚ (αρχειοθετημένο εδώ) περιλαμβάνει στον κατάλογο των εμπορικών πρακτικών που θεωρούνται αθέμιτες τον ψευδή ισχυρισμό ότι ένα προϊόν ή μια εμπορική πρακτική έχει εγκριθεί, υποστηριχθεί ή εξουσιοδοτηθεί από δημόσιο φορέα. Σε αυτό το πλαίσιο, μια διαφήμιση που μιμείται επίσημη ανακοίνωση ή παρουσιάζεται σαν να προέρχεται από ανύπαρκτη δημόσια αρχή κινείται στα όρια της νομιμότητας και θα μπορούσε, ανάλογα με την αξιολόγηση των αρμόδιων αρχών, να θεωρηθεί παράνομη. Στην Κύπρο, οι καταναλωτές μπορούν να υποβάλουν καταγγελία στην Υπηρεσία Προστασίας Καταναλωτή μέσω της πλατφόρμας gov.cy (αρχειοθετημένο εδώ).
Συμπέρασμα
Το έγγραφο είναι ψεύτικο και δεν υπάρχει «Υπουργείου Εφαρμογών» στην Κύπρο.Δεν πρόκειται για κρατική ειδοποίηση, αλλά για παραπλανητική διαφημιστική καμπάνια που υποδύεται δημόσια αρχή για να παρασύρει τους πολίτες να κατεβάσουν μια εφαρμογή.
