Ισχυρισμός: Εικόνες με τους πανηγυρισμούς των Σύρων στη Λευκωσία, είναι η μεγαλύτερη απόδειξη ότι το μεταναστευτικό παραμένει ένα από τα σημαντικότερα προβλήματα της χώρας μας. Γεγονός ότι, πανηγυρίζουν την αλλαγή του καθεστώτος, εξυπακούει και τον τερματισμό των λόγων παραμονής τους στην Κύπρο. Η Κυπριακή Δημοκρατία οφείλει να τους αφαιρέσει το άσυλο και να μεριμνήσει για την επιστροφή τους στη Συρία.
Συμπέρασμα: Το γεγονός ότι μια μερίδα Σύρων πανηγύρισε στην Κύπρο την επέτειο της πολιτικής αλλαγής στη χώρα τους ή ότι αρκετοί επέλεξαν να επιστρέψουν, δεν συνιστά απόδειξη ότι η Συρία έχει καταστεί συνολικά ασφαλής. Οι διεθνείς αξιολογήσεις εξακολουθούν να καταγράφουν αστάθεια, κενά ασφάλειας, κατακερματισμό ελέγχου και σοβαρά ανθρωπιστικά προβλήματα σε ποικίλες περιοχές, αλλά και για διαφορετικές ομάδες και βασικές υποδομές.
Στην πρώτη επέτειο από την πτώση του Άσαντ σημειώθηκαν πανηγυρισμοί από Σύρους στην Κύπρο, κυρίως σε Λευκωσία και Λάρνακα. Η συγκυρία αυτή αποτέλεσε αφορμή για το ΕΛΑΜ να δημοσιεύσει ανάρτηση όπου υποστηρίχθηκε ότι οι εικόνες αυτές αποδεικνύουν πως η Συρία είναι πλέον ασφαλής και ότι, συνεπώς, το άσυλο πρέπει να αφαιρεθεί και να οργανωθεί ο επαναπατρισμός των Σύρων αιτητών ασύλου.
Τι ισχύει:
Μετά την πτώση του καθεστώτος του Άσαντ στην Συρία στα τέλη του 2024 παρατηρήθηκε αυξημένη κινητικότητα εκατοντάδων χιλιάδων Σύριων που επέστρεψαν στη χώρα τους από γειτονικές χώρες, ενώ αρκετοί στη διασπορά απέσυραν τις αιτήσεις ασύλου. Σύμφωνα με όσα ανακοίνωσε ο Υφυπουργός Μετανάστευσης και Διεθνούς Προστασίας, Δρ Νικόλας Ιωαννίδης, σε παρουσίαση του προϋπολογισμού του Υπουργείου ενώπιον της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Οικονομικών, από τον Δεκέμβριο του 2024 μέχρι τον Οκτώβριο του 2025 έχουν αποχωρήσει από την Κύπρο 4.007 Σύροι πολίτες. Η δήλωση αυτή επιβεβαιώνει ότι μια μερίδα Σύρων όντως επέλεξε να επιστρέψει μετά τις πολιτικές εξελίξεις στη χώρα τους.
Παρά τις επιστροφές ενός μέρους του πληθυσμού, οι διεθνείς αξιολογήσεις ασφαλείας και ανθρωπιστικής κατάστασης εξακολουθούν να κατατάσσουν τη Συρία ως χώρα με σημαντικούς κινδύνους. Η European Union Agency for Asylum, στη νεότερη καθοδήγησή της για το 2025, περιγράφει τη χώρα ως έντονα κατακερματισμένη, με πολλαπλά κέντρα εξουσίας, μεταβαλλόμενες συνθήκες ασφαλείας και περιοχές όπου εξακολουθούν να καταγράφονται κίνδυνοι για διώξεις, αυθαίρετες κρατήσεις, αναγκαστικές στρατολογήσεις ή στοχευμένη βία. Η αξιολόγηση υπογραμμίζει ότι, παρότι κάποιοι που είχαν αποκλειστικά πολιτική δίωξη από το προηγούμενο καθεστώς ενδέχεται να αντιμετωπίζουν πλέον μειωμένο κίνδυνο, άλλες ομάδες, όπως θρησκευτικές ή εθνοτικές μειονότητες, πολιτικοί αντιφρονούντες, άτομα με συγκεκριμένο κοινωνικό ή στρατιωτικό προφίλ, παραμένουν εκτεθειμένες σε σοβαρούς κινδύνους.
Οι ανθρωπιστικές οργανώσεις εξακολουθούν να καταγράφουν σοβαρά προβλήματα ασφαλείας και υποδομών. Η Human Rights Watch τεκμηριώνει ότι τα εκρηκτικά υπολείμματα πολέμου συνεχίζουν να προκαλούν θανάτους και τραυματισμούς πολιτών σε πολλές επαρχίες της Συρίας, γεγονός που συνιστά σημαντικό εμπόδιο για ασφαλή και βιώσιμη επιστροφή.
Οι αναφορές ανθρωπιστικών οργανώσεων NRC, HRW δείχνουν ότι βασικές υποδομές, όπως κατοικίες, νοσοκομεία, σχολεία, δίκτυα ύδρευσης/ηλεκτρισμού, παραμένουν κατεστραμμένες ή λειτουργούν με περιορισμούς σε πολλές επαρχίες, με αποτέλεσμα η δυνατότητα βιώσιμης επανένταξης να είναι ανεπαρκής για μεγάλο μέρος του πληθυσμού. Η έλλειψη αυτών των υπηρεσιών αυξάνει τον κίνδυνο όσοι επιστρέφουν να βρεθούν σε συνθήκες ακραίας φτώχειας ή να εκτοπιστούν εκ νέου.
Συμπέρασμα: Το γεγονός ότι μια μερίδα Σύρων πανηγύρισε στην Κύπρο την επέτειο της πολιτικής αλλαγής στη χώρα τους ή ότι αρκετοί επέλεξαν να επιστρέψουν, δεν συνιστά απόδειξη ότι η Συρία έχει καταστεί συνολικά ασφαλής. Οι διεθνείς αξιολογήσεις εξακολουθούν να καταγράφουν αστάθεια, κενά ασφάλειας, κατακερματισμό ελέγχου και σοβαρά ανθρωπιστικά προβλήματα σε ποικίλες περιοχές, αλλά και για διαφορετικές ομάδες και βασικές υποδομές.
Οι ψηφιακές απάτες αυξάνονται κατά τη διάρκεια της χριστουγεννιάτικης περιόδου, με τους απατεώνες να στοχεύουν καθημερινά χιλιάδες χρήστες μέσω ολοένα και πιο εξελιγμένων τακτικών. Σύμφωνα με το European Digital Media Observatory (EDMO), η ευρεία κυκλοφορία απατών στο Facebook και το Instagram αναδεικνύει τους περιορισμούς των υφιστάμενων συστημάτων εποπτείας περιεχομένου της Meta. Η νεότερη περίπτωση που εντοπίσαμε αφορά μια ψεύτικη σελίδα Facebook που εκμεταλλεύεται το όνομα της Auto Marin, μίας από τις μεγαλύτερες εταιρείες μεταχειρισμένων αυτοκινήτων στην Ελλάδα, για να προωθήσει παραπλανητικό διαγωνισμό με ένα Audi TT 2.0.
Η Χριστουγεννιάτικη Απάτη με το Audi TT
Οι απατεώνες εκμεταλλεύονται το όνομα της Auto Marin, μιας από τις μεγαλύτερες και πιο γνωστές εταιρείες μεταχειρισμένων αυτοκινήτων στην Ελλάδα, για να δώσουν αξιοπιστία στην απάτη τους. Η ψεύτικη σελίδα Facebook “AUTOMARIN” χρησιμοποιεί το logo “Auto Marin” και προωθεί έναν διαγωνισμό όπου υποτίθεται ότι χαρίζει ένα Audi TT 2.0 για τα Χριστούγεννα. Η ανάρτηση αναφέρει χαρακτηριστικά: “Για να γιορτάσουμε τα Χριστούγεννα φέτος, χαρίζουμε ένα από αυτά τα απίστευτα Audi TT 2.0. Απλώς πληκτρολογήστε @ και κάντε κλικ στη λέξη ‘highlight’ που είναι επισημασμένη, και αν γίνει μπλε, έχετε επιλεγεί. Ο νικητής θα ανακοινωθεί στις 10 Δεκεμβρίου στις 7:00 μ.μ.”
Το ανησυχητικό στοιχείο είναι το τεράστιο engagement που έχει συγκεντρώσει η απάτη. Με 6.500 κοινοποιήσεις, 10.500 σχόλια και 4.700 likes, η ανάρτηση έχει ήδη προσεγγίσει δεκάδες χιλιάδες χρήστες, πολλοί από τους οποίους έχουν πέσει θύματα του σχήματος και το έχουν μοιραστεί με τους δικούς τους φίλους, διευρύνοντας ακόμα περισσότερο την εμβέλεια της απάτης.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες διαφάνειας του Facebook, η σελίδα δημιουργήθηκε στις Δεκεμβρίου 2025, ενώ δεν εμφανίζεται να έχει προωθήσει περιεχόμενο (διαφημίσεις).
Γιατί αυτή η Απάτη είναι Ιδιαίτερα Επικίνδυνη
Η χρονική στιγμή της απάτης δεν είναι τυχαία. Οι απατεώνες εκμεταλλεύονται την περίοδο των Χριστουγέννων όταν οι άνθρωποι είναι πιο δεκτικοί σε προσφορές και δώρα, και η ψυχολογική τους άμυνα είναι χαμηλότερη. Σύμφωνα με έρευνα του Singapore Management University και του Home Team Behavioural Sciences Centre, οι απατεώνες χρησιμοποιούν συναισθηματικούς παράγοντες όπως ο φόβος και η απληστία για να προκαλούν συναισθηματική διέγερση στα θύματα, ώστε να μην σκέφτονται πολύ και να συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις της απάτης.
Επιπλέον, ο τεράστιος αριθμός κοινοποιήσεων (6.500+) δημιουργεί ψευδή αίσθηση νομιμότητας. Όταν κάποιος βλέπει ότι χιλιάδες άνθρωποι έχουν συμμετάσχει, τείνει να πιστεύει ότι η προσφορά είναι γνήσια. Αυτό το φαινόμενο, γνωστό ως “social proof”, είναι ένα από τα πιο ισχυρά εργαλεία που χρησιμοποιούν οι απατεώνες.
Η Πραγματική Auto Marin: Θύμα Brand Impersonation
Είναι σημαντικό να διευκρινιστεί ότι η πραγματική Auto Marin είναι μια νόμιμη και αξιόπιστη εταιρεία μεταχειρισμένων αυτοκινήτων με έδρα την Αθήνα, Ελλάδα. Η εταιρεία, που περιγράφεται ως το μεγαλύτερο κατάστημα μεταχειρισμένων αυτοκινήτων στην Ελλάδα, διαθέτει πολλαπλά καταστήματα στην Αττική και προσφέρει πάνω από 700 επιλογές οχημάτων με επίσημη ιστοσελίδα στο www.automarin.gr.
Η πραγματική εταιρεία δεν έχει καμία σχέση με αυτή την απάτη και δεν διοργανώνει διαγωνισμούς μέσω τυχαίων σελίδων Facebook. Οι απατεώνες εκμεταλλεύονται την καλή φήμη και την αναγνωρισιμότητα του brand για να παραπλανήσουν τους χρήστες, ιδιαίτερα στην Κύπρο όπου η ελληνική εταιρεία είναι γνωστή. Αυτή η τακτική ονομάζεται “brand impersonation” (πλαστοπροσωπία εταιρικού brand) και αποτελεί μία από τις πιο αποτελεσματικές μεθόδους των ψηφιακών απατών.
Πώς Λειτουργεί το Σχήμα
Η απάτη ακολουθεί την κλασική τακτική του “@highlight” που έχουμε εντοπίσει σε πολλές παρόμοιες περιπτώσεις. Το σχόλιο “@highlight” δίνει τη δυνατότητα στο χρήστη να στείλει ειδοποίηση στη λίστα των φίλων του για να στρέψουν την προσοχή τους σε μια ανάρτηση που θέλουν να δουν. Οι απατεώνες χρησιμοποιούν ανυποψίαστους χρήστες ως εργαλείο διάδοσης της απάτης, αυξάνοντας εκθετικά την εμβέλειά τους.
Το σχήμα στοχεύει να συλλέξει προσωπικά δεδομένα των θυμάτων μέσω των σχολίων και των αλληλεπιδράσεων, να αυξήσει τους ακόλουθους της ψεύτικης σελίδας, και ενδεχομένως να οδηγήσει σε περαιτέρω απάτες όπως phishing ή υφαρπαγή ταυτότητας. Η Federal Trade Commission τεκμηριώνει συστηματικά τέτοιες απάτες που εκμεταλλεύονται την επιθυμία για γρήγορα κέρδη ή δώρα.
Κόκκινες Σημαίες που Πρέπει να Προσέξετε
Υπάρχουν αρκετά ύποπτα στοιχεία σε αυτή την ανάρτηση που πρέπει να σας κάνουν να υποψιαστείτε. Κανένα νόμιμο κατάστημα αυτοκινήτων δεν χαρίζει πολυτελή οχήματα αξίας δεκάδων χιλιάδων ευρώ με τέτοια απλή διαδικασία. Η χρήση του “@highlight” είναι χαρακτηριστικό γνώρισμα απατών στα social media και όχι νόμιμων διαγωνισμών.
Η πραγματική Auto Marin είναι ελληνική εταιρεία που δραστηριοποιείται στην Αθήνα και ΔΕΝ διοργανώνει διαγωνισμούς μέσω Facebook για το κυπριακό κοινό. Η επίσημη επικοινωνία της εταιρείας γίνεται μέσω της ιστοσελίδας www.automarin.gr και του email info@automarin.gr. Οποιαδήποτε σελίδα Facebook που ισχυρίζεται ότι είναι η Auto Marin και προωθεί τέτοιους διαγωνισμούς στα ελληνικά για κυπριακό κοινό είναι σίγουρα ψεύτικη. Η πραγματική σελίδα της εταιρίας στο Facebook, δεν τρέχει τέτοιους διαγωνισμούς, όπως μπορείτε να δείτε παρακάτω:
Η ψευδής επιτακτικότητα με συγκεκριμένη ημερομηνία ανακοίνωσης (10 Δεκεμβρίου) πιέζει τους χρήστες να δράσουν γρήγορα χωρίς να σκεφτούν. Επίσης, η έλλειψη επαληθευμένου σήματος (blue tick) στη σελίδα και η απουσία συγκεκριμένων όρων διαγωνισμού αποτελούν σοβαρά προειδοποιητικά σημάδια.
Νόμιμοι διαγωνισμοί έχουν πάντα λεπτομερείς όρους και προϋποθέσεις, απαιτούν συγκεκριμένη ηλικία συμμετοχής, έχουν σαφείς κανόνες επιλογής νικητών, και συχνά απαιτούν εγγραφή σε επίσημη ιστοσελίδα και όχι απλά σχόλια στο Facebook.
Η Χριστουγεννιάτικη Περίοδος: Εποχή Υψηλού Κινδύνου
Σύμφωνα με το European Digital Media Observatory (EDMO), οι απάτες στο Facebook και το Instagram αυξάνονται κατά τις εορταστικές περιόδους. Οι απατεώνες γνωρίζουν ότι κατά τη διάρκεια των Χριστουγέννων οι άνθρωποι είναι πιο γενναιόδωροι, πιο συναισθηματικοί, και πιο πρόθυμοι να πιστέψουν σε “χριστουγεννιάτικα θαύματα”.
Η περίοδος από τα μέσα Νοεμβρίου μέχρι τις αρχές Ιανουαρίου καταγράφει αύξηση έως και 40% στις αναφορές ψηφιακών απατών σε σύγκριση με τον υπόλοιπο χρόνο. Οι απατεώνες αξιοποιούν τη φρενίτιδα των χριστουγεννιάτικων αγορών, τις προσφορές Black Friday και Cyber Monday, και τη γενικότερη εορταστική διάθεση για να παγιδεύσουν όσο το δυνατόν περισσότερα θύματα.
Τι να Κάνετε Άμεσα αν Έχετε Συμμετάσχει
Αν έχετε ήδη σχολιάσει ή κοινοποιήσει αυτή την ανάρτηση, πρέπει να δράσετε άμεσα. Διαγράψτε το σχόλιό σας από την ψεύτικη ανάρτηση και καταργήστε την κοινοποίηση από το προφίλ σας. Στη συνέχεια, αναφέρετε τη σελίδα στο Facebook ως spam ή scam. Προειδοποιήστε τους φίλους σας που μπορεί να είδαν την ανάρτηση μέσω της δικής σας κοινοποίησης.
Αν έχετε στείλει οποιαδήποτε προσωπικά στοιχεία μέσω μηνυμάτων ή έχετε κάνει κλικ σε οποιουσδήποτε συνδέσμους που σας έστειλαν οι απατεώνες, αλλάξτε άμεσα τους κωδικούς πρόσβασής σας σε όλους τους λογαριασμούς σας. Ελέγξτε τους τραπεζικούς σας λογαριασμούς για οποιαδήποτε ύποπτη δραστηριότητα και ενημερώστε την τράπεζά σας αν υποψιάζεστε κάτι ύποπτο.
Πώς να Επαληθεύσετε Χριστουγεννιάτικες Προσφορές
Κατά τη διάρκεια των Χριστουγέννων, είναι ιδιαίτερα σημαντικό να είστε προσεκτικοί με προσφορές που φαίνονται υπερβολικά καλές. Πριν συμμετάσχετε σε οποιονδήποτε διαγωνισμό ή προσφορά, ελέγξτε την επίσημη ιστοσελίδα της εταιρείας. Αναζητήστε ανακοινώσεις για διαγωνισμούς στα επίσημα κανάλια επικοινωνίας τους. Επαληθεύστε αν η σελίδα Facebook έχει το επαληθευμένο σήμα (blue tick).
Συγκρίνετε με προηγούμενες νόμιμες προσφορές της εταιρείας. Οι πραγματικές επιχειρήσεις συνήθως διοργανώνουν διαγωνισμούς με συνεπή τρόπο και σαφείς κανόνες. Αν μια προσφορά απαιτεί μόνο ένα σχόλιο με “@highlight” για να κερδίσετε ένα πολυτελές αυτοκίνητο, μπορείτε να είστε σχεδόν σίγουροι ότι είναι απάτη.
Αναφορά και Προστασία της Κοινότητας
Η αναφορά τέτοιων απατών δεν είναι μόνο για την προστασία σας, αλλά και για την προστασία ολόκληρης της κοινότητας. Στην Κύπρο, μπορείτε να επικοινωνήσετε με την Αστυνομία στο 1460 (24ωρη γραμμή) ή να επισκεφτείτε την ιστοσελίδα της Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος για να υποβάλετε αναφορά.
Αναφέρετε επίσης τη σελίδα στο Facebook χρησιμοποιώντας τη λειτουργία αναφοράς για spam ή απάτη. Όσο περισσότερες αναφορές λάβει μια ψεύτικη σελίδα, τόσο πιο γρήγορα θα την εντοπίσει και θα την αφαιρέσει η πλατφόρμα. Μπλοκάρετε τη σελίδα για να μην εμφανίζεται άλλο παρόμοιο περιεχόμενο στο news feed σας.
Συμβουλές για Ασφαλή Χριστούγεννα στα Social Media
Κατά τη διάρκεια της εορταστικής περιόδου, είναι σημαντικό να ενισχύσετε την προσοχή σας στα social media. Υποψιαστείτε όλες τις προσφορές που φαίνονται υπερβολικά καλές, ειδικά αν αφορούν δωρεάν προϊόντα υψηλής αξίας. Μη μοιράζεστε προσωπικές πληροφορίες σε διαγωνισμούς που δεν έχετε επαληθεύσει ως γνήσιους.
Προσέξτε τις χριστουγεννιάτικες προσφορές που δημιουργούν ψευδή επιτακτικότητα με φράσεις όπως “μόνο σήμερα”, “τελευταία ευκαιρία”, ή “μέχρι εξαντλήσεως των αποθεμάτων”. Ελέγχετε πάντα τις πληροφορίες από επίσημες πηγές πριν συμμετάσχετε σε οποιοδήποτε διαγωνισμό. Εκπαιδεύστε τους γονείς, τα παιδιά και τους ηλικιωμένους συγγενείς σας να αναγνωρίζουν τα σημάδια των απατών.
Ισχυρισμος: Εννέα Γερμανοί επιστήμονες προειδοποιούν για δημογραφική κατάρρευση λόγω των εμβολίων mRNA, υποστηρίζοντας ότι προκαλούν αύξηση θνησιμότητας, πτώση γεννήσεων, προβλήματα γονιμότητας και κρυφή χρήση σε τρόφιμα
Συμπέρασμα:Οι ισχυρισμοί για θνησιμότητα, πτώση γεννήσεων και προβλήματα γονιμότητας λόγω εμβολίων mRNA δεν επιβεβαιώνονται από αξιόπιστα στοιχεία. Η υπερβάλλουσα θνησιμότητα σχετίζεται με τα κύματα της πανδημίας, ενώ η πτώση γεννήσεων παρατηρείται σε μακροχρόνιες τάσεις ανεξάρτητα από τους εμβολιασμούς. Δεν υπάρχει επιστημονική ένδειξη ότι τα mRNA εμβόλια επηρεάζουν τη γονιμότητα και η τεχνολογία mRNA δεν εισέρχεται στην τροφική αλυσίδα ούτε στα τρόφιμα με κανέναν μηχανισμό ελέγχου του πληθυσμού. Τα διαθέσιμα δεδομένα υπογραμμίζουν ότι οι ανησυχίες που διατυπώνονται στο βίντεο είναι αβάσιμες και δεν έχουν επιστημονική τεκμηρίωση.
Τον Νοέμβριο άρχισε να διακινείται ο ισχυρισμός ότι εννέα Γερμανοί επιστήμονες δήθεν προειδοποίησαν για επικείμενη δημογραφική κατάρρευση εξαιτίας των εμβολίων mRNA. Σύμφωνα με όσους αναμεταδίδουν αυτούς τους ισχυρισμούς, τα εμβόλια υποτίθεται ότι προκαλούν αύξηση της θνησιμότητας, απότομη πτώση των γεννήσεων, σοβαρά προβλήματα γονιμότητας και παράλληλα χρησιμοποιούνται κρυφά σε τρόφιμα και εμβόλια ζώων χωρίς ενημέρωση του κοινού. Το αφήγημα αυτό αποδίδεται σε μια ομάδα Γερμανών ειδικών, με επίκεντρο την οργάνωση MWGFD, η οποία είναι γνωστή για τη συστηματική αμφισβήτηση της ασφάλειας των εμβολίων και έχει επανειλημμένα παρουσιάσει συνεντεύξεις τύπου ή διαδικτυακές εκδηλώσεις από το 2023 και μετά, προωθώντας παρόμοιες ατεκμηρίωτες θέσεις. Η πρόσφατη ανακύκλωση του ισχυρισμού βασίζεται κυρίως σε δημοσιεύσεις από ιστοσελίδες όπως το Aussie17, οι οποίες παρουσιάζουν αποσπασματικές δηλώσεις χωρίς
αξιολογημένες επιστημονικές αναλύσεις και χωρίς επίσημες δημοσιεύσεις που να στηρίζουν την ύπαρξη πραγματικής επιστημονικής συναίνεσης πίσω από αυτές τις προειδοποιήσεις.
Ισχυρισμός 1: Ξεκάθαρη σύνδεση των εμβολίων mRNA με εκτόξευση της υπερβάλλουσας θνησιμότητας παγκοσμίως.
Τα επίσημα στοιχεία υπερβάλλουσας θνησιμότητας δείχνουν ότι οι μεγαλύτερες κορυφές καταγράφηκαν στις χρονιές 2020–2021, κατά την περίοδο των μεγάλων κυμάτων COVID-19, και ότι η αύξηση αυτή προηγείται σε μεγάλο βαθμό της ευρείας κάλυψης με εμβόλια σε πολλές χώρες.Οι μεγαλύτερες κορυφές θανάτων εμφανίζονται το 2020 και το 2021, κατά τα κύρια κύματα COVID-19, πριν από την ευρεία διάθεση των εμβολίων.Ο World Health Organization (WHO) ανακοίνωσε πως μεταξύ 1 Ιανουαρίου 2020 και 31 Δεκεμβρίου 2021 καταγράφηκαν περίπου 14,9 εκατομμύρια excess deaths παγκοσμίως δηλαδή θάνατοι πάνω από όσους θα αναμένονταν χωρίς την πανδημία
Για την Ευρώπη, τα δεδομένα της Eurostat δείχνουν ότι το 2020 στην περίοδο από Μάρτιο έως Νοέμβριο καταγράφηκαν πάνω από 450.000 επιπλέον θάνατοι σε σύγκριση με την τετραετή περίοδο 2016–2019.
Το 2022–2023, παρά την υψηλή εμβολιαστική κάλυψη, η υπερβάλλουσα θνησιμότητα μειώνεται ή σταθεροποιείται σε πολλές χώρες. Οποιεσδήποτε μικρές αυξήσεις οφείλονται σε παράγοντες όπως κύματα γρίπης, πίεση συστημάτων υγείας ή καυσωνες, όχι στα εμβόλια. Σύμφωνα με τα δεδομένα της Eurostat, μεταξύ Μαρτίου 2020 και Φεβρουαρίου 2024 καταγράφηκαν περίπου 1.964.000 επιπλέον θάνατοι (excess deaths) στην Ε.Ε. σε σχέση με την περίοδο βάσης 2016–2019.
Ισχυρισμός 2: Δραματική πτώση γεννήσεων στη Γερμανία και την Ιαπωνία λόγω εμβολίων mRNA
Τα επίσημα στοιχεία της γερμανικής στατιστικής υπηρεσίας (Destatis) δείχνουν ότι οι γεννήσεις αυξήθηκαν μετά το 2015, φτάνοντας τις 790.000+ το 2016–2017, ενώ από το 2018 έως το 2021 παρέμειναν σταθερά μεταξύ 780.000 και 795.000. Η πτωτική τάση εμφανίζεται για πρώτη φορά μετά το 2022, όταν οι γεννήσεις μειώνονται στις 738.819, συνεχίζοντας το 2023 στις 692.989 και ακόμη χαμηλότερα το 2024 με 677.117. Η εξέλιξη αυτή, όπως δείχνει το αντίστοιχο γράφημα, αποτελεί πρόσφατη μεταβολή μέσα σε ένα ευρύτερο μοτίβο δημογραφικής κυκλικότητας και δεν παρουσιάζει χρονική σύμπτωση με την περίοδο των εμβολιασμών mRNA.Αυτό σημαίνει ότι δεν υπάρχει χρονική σύμπτωση που να επιτρέπει πιθανή αιτιώδη σχέση· η δημογραφική αλλαγή εμφανίζεται σε μεταγενέστερο χρόνο και συμβαδίζει με ευρύτερες τάσεις που προϋπήρχαν, όπως η γήρανση του πληθυσμού, η αύξηση του μέσου όρου ηλικίας τεκνοποίησης και η οικονομική αβεβαιότητα.
Η Ιαπωνία εμφανίζει συνεχή, σταθερή μείωση γεννήσεων από το 2000. Η πτώση έχει μαθηματική συνέχεια και καμία αλλαγή τάσης μετά τα εμβόλια. Τα δεδομένα του 2022–2023 συνεχίζουν την πολυετή καθοδική καμπύλη Η Ιαπωνία παρουσιάζει μακροχρόνια, προϊούσα πτώση γεννήσεων. Τα πιο πρόσφατα επίσημα στοιχεία του 2024 (MHLW) καταγράφουν 686.061 γεννήσεις και συνολικό δείκτη γονιμότητας 1,15 ιστορικά χαμηλά. Τα ενδιάμεσα έτη δείχνουν σταδιακή πτώση (π.χ. 2023 ≈ 758.631, 2020 περίπου 840.000). Το παρακάτω γράφημα παρουσιάζει επιλεγμένα έτη για να αποτυπώσει την ευρύτερη μακροχρόνια τάση.
Ισχυρισμός 3: Τα στατιστικά δείχνουν σοβαρά προβλήματα γονιμότητας από τα εμβόλια mRNA
Δεν υπάρχει εντοπισμένη μείωση γονιμότητας μετά από mRNA εμβολιασμό. Το CDC και το American College of Obstetricians and Gynecologists έχουν δηλώσει ότι τα ποσοστά σύλληψης, αποβολών, IVF σύλληψης και κύησης δεν διαφοροποιούνται μεταξύ εμβολιασμένων και μη. Ο EMA σημειώνει ότι οι κλινικές δοκιμές και η πραγματική χρήση εκατοντάδων εκατομμυρίων δόσεων δεν έδειξαν καμία επίδραση στη γονιμότητα.
Μελέτη που εξετάζει τα ποσοστά εγκυμοσύνης και εκβάσεις κύησης μετά από εμβολιασμό: Pregnancy outcomes after SARS-CoV-2 vaccination, δείχνει ότι δεν υπάρχουν στατιστικά σημαντικές διαφορές μεταξύ εμβολιασμένων και μη στην πιθανότητα εγκυμοσύνης και στην έκβαση της κύησης. Δεν υπάρχει μηχανισμός με τον οποίο τα mRNA εμβόλια να μπορούν να επηρεάσουν DNA, ωοθήκες ή ωάρια, καθώς το mRNA αποδομείται σε λίγες ώρες και δεν εισέρχεται στον πυρήνα των κυττάρων.
Ισχυρισμός 4 : Η τεχνολογία mRNA μπαίνει αθόρυβα στα τρόφιμα για έλεγχο του πληθυσμού
Ο ισχυρισμός ότι η τεχνολογία mRNA εισέρχεται στα τρόφιμα για ανθρώπινη κατανάλωση είναι ψευδής και δεν υποστηρίζεται από κανένα επιστημονικό ή ρυθμιστικό δεδομένο. Τα κτηνιατρικά εμβόλια mRNA βρίσκονται σε στάδιο έρευνας και ανάπτυξης. Οι κτηνοτροφικοί φορείς (NCBA) έχουν δηλώσει ρητά ότι δεν υπάρχουν αδειοδοτημένα ή υποχρεωτικά mRNA εμβόλια για χρήση στα ζώα που προορίζονται για την εμπορική τροφική αλυσίδα. Όπως κάθε ευαίσθητο βιομόριο, το mRNA καταστρέφεται πλήρως από τη θερμότητα του μαγειρέματος ή της παστερίωσης.
Συμπέρασμα:
Οι ισχυρισμοί για θνησιμότητα, πτώση γεννήσεων και προβλήματα γονιμότητας λόγω εμβολίων mRNA δεν επιβεβαιώνονται από αξιόπιστα στοιχεία. Η υπερβάλλουσα θνησιμότητα σχετίζεται με τα κύματα της πανδημίας, ενώ η πτώση γεννήσεων παρατηρείται σε μακροχρόνιες τάσεις ανεξάρτητα από τους εμβολιασμούς. Δεν υπάρχει επιστημονική ένδειξη ότι τα mRNA εμβόλια επηρεάζουν τη γονιμότητα και η τεχνολογία mRNA δεν εισέρχεται στην τροφική αλυσίδα ούτε στα τρόφιμα με κανέναν μηχανισμό ελέγχου του πληθυσμού. Τα διαθέσιμα δεδομένα υπογραμμίζουν ότι οι ανησυχίες που διατυπώνονται στο βίντεο είναι αβάσιμες και δεν έχουν επιστημονική τεκμηρίωση.
Ισχυρισμός: “Αυτή η αίτηση ευρεσιτεχνίας της Pfizer εγκρίθηκε στις 31 Αυγούστου 2021 και είναι η πρώτη ευρεσιτεχνία που εμφανίζεται σε μια λίστα με πάνω από 18500 με σκοπό την απομακρυσμένη ιχνηλάτηση επαφών όλων των εμβολιασμένων ανθρώπων παγκοσμίως, οι οποίοι θα είναι ή είναι τώρα συνδεδεμένοι στο ‘Διαδίκτυο των Πραγμάτων’ μέσω κβαντικής σύνδεσης παλμικών συχνοτήτων μικροκυμάτων 2,4 gHz ή υψηλότερων, απευθείας μέσω πύργων κινητής τηλεφωνίας και δορυφόρων λόγω του οξειδίου του γραφενίου που διατηρείται στους λιπώδεις ιστούς όλων των ατόμων που έλαβαν το εμβόλιο θανάτου.”
Συμπέρασμα: Ο ισχυρισμός βασίζεται σε πλήρη παρερμηνεία μιας πατέντας που δεν ανήκει στην Pfizer και δεν αφορά εμβόλια. Η πατέντα US 11,107,588 B2 των Gal Ehrlich και Maier Fenster περιγράφει ένα σύστημα ιχνηλάτησης επαφών που χρησιμοποιεί κινητά τηλέφωνα και άλλες ηλεκτρονικές συσκευές, αλλά όχι εμβόλια. Δεν αναφέρει μικροκύματα, οξείδιο του γραφενίου, ή κβαντικές συνδέσεις, ενω τα εμβόλια COVID-19 δεν περιέχουν οξείδιο του γραφενίου.
Κυκλοφορεί στα social media ανάρτηση που ισχυρίζεται ότι η Pfizer απέκτησε ευρεσιτεχνία για την παρακολούθηση εμβολιασμένων ανθρώπων παγκοσμίως μέσω “οξειδίου του γραφενίου και μικροκυμάτων”. Η ανάρτηση συνοδεύεται από φωτογραφία που δείχνει τη σελίδα τίτλου αμερικανικής πατέντας με αριθμό US 11,107,588 B2.
Τι ισχύει
Η πατέντα US 11,107,588 B2 που εγκρίθηκε στις 31 Αυγούστου 2021 δεν ανήκει στην Pfizer, σύμφωνα με το επίσημο μητρώο του Αμερικανικού Γραφείου Πατεντών και Εμπορικών Σημάτων (USPTO). Στη σελίδα 1 της πατέντας αναφέρονται σαφώς οι εφευρέτες: “Gal Ehrlich, Ramat-Gan (IL)” και “Maier Fenster, Petach-Tikva (IL)” (US Patent 11,107,588 B2, USPTO, 31 Αυγούστου 2021).
Ο πλήρης τίτλος της πατέντας είναι «Μέθοδοι και Συστήματα Ιεράρχησης Θεραπειών, Εμβολιασμού, Ελέγχου και/ή Δραστηριοτήτων με Παράλληλη Προστασία της Ιδιωτικότητας των Ατόμων». Στην περίληψη (Abstract) της πατέντας αναφέρεται ξεκάθαρα: «Σύστημα και μέθοδοι για την ανώνυμη επιλογή υποκειμένων προς θεραπεία έναντι μολυσματικής νόσου που προκαλείται από παθογόνο. Το σύστημα αποτελείται από πλήθος ηλεκτρονικών συσκευών με οδηγίες να δημιουργούν ένα αναγνωριστικό (ID) και, όταν βρίσκονται σε κοντινή απόσταση με άλλη τέτοια ηλεκτρονική συσκευή, μία ή και οι δύο συσκευές να μεταδίδουν ή/και να λαμβάνουν το αναγνωριστικό από την άλλη ηλεκτρονική συσκευή» (US Patent 11,107,588 B2, σελ. 1).
Στο παράδειγμα 19 της πατέντας διευκρινίζεται ότι οι ηλεκτρονικές συσκευές είναι εξωτερικές συσκευές που μεταφέρονται από τα άτομα, όπως κινητά τηλέφωνα, συσκευές Bluetooth, pagers κ.λπ. (“to be carried around by said subjects”) (US Patent 11,107,588 B2, σελ. 52).
Η πατέντα κατατέθηκε επίσημα στις 30 Νοεμβρίου 2020, αλλά η «πρωτοκαθεδρία» της ξεκινά από την 11η Αυγούστου 2020, που είναι η πρώτη ημερομηνία κατάθεσης σχετικής αίτησης (US Patent 11,107,588 B2, σελ. 1). Την περίοδο αυτή δεν υπήρχαν ακόμη εγκεκριμένα εμβόλια COVID-19: το πρώτο εμβόλιο Pfizer-BioNTech έλαβε έγκριση έκτακτης χρήσης από τον FDA στις 11 Δεκεμβρίου 2020 (FDA Emergency Use Authorization, BLA 125742).
Τα συστατικά των εμβολίων
Σε σχέση με τα συστατικά των εμβολίων και μετά από αναζητηση που έγινε στο πλήρες κείμενο των 96 σελίδων της πατέντας (US Patent 11,107,588 B2) δεν εμφανίζεται κανένα από τα στοιχεια που υπαρχουν στον ισχυρισμο:
“microwave” ή “microwaves” (0 αποτελέσματα)
“graphene” ή “graphene oxide” (0 αποτελέσματα)
“2.4 GHz” ή “quantum” (0 αποτελέσματα)
“5G” ή “fatty tissue” (0 αποτελέσματα)
Σύμφωνα με την επίσημη λίστα συστατικών του εμβολίου Pfizer-BioNTech από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων (EMA), το εμβόλιο περιέχει τα εξής συστατικά: “mRNA, lipids ((4-hydroxybutyl)azanediyl)bis(hexane-6,1-diyl)bis(2-hexyldecanoate), 2 [(polyethylene glycol)-2000]-N,N-ditetradecylacetamide, 1,2-Distearoyl-sn-glycero-3-phosphocholine, and cholesterol), potassium chloride, potassium dihydrogen phosphate, sodium chloride, disodium hydrogen phosphate dihydrate, and sucrose” (EMA Product Information, Comirnaty, Ενημέρωση Οκτωβρίου 2024).
Πίνακας με τη λίστα επίσημων συστατικών εμβολίου Pfizer από EMA
Η σύγχυση με το οξείδιο του γραφενίου προέκυψε από μελέτη εργαστηρίου
Τον Μάρτιο 2023, ανακαλύφθηκε έγγραφο της Pfizer με τίτλο “Structural and Biophysical Characterization of SARS-CoV-2 Spike Glycoprotein (P2 S) as a Vaccine Antigen” στα έγγραφα που αποκαλύφθηκαν μέσω FOIA (Freedom of Information Act Request, FDA-CBER-2021-5683). Στη σελίδα 7 αναφέρεται: «Για την πρωτεΐνη P2 S με ετικέτα TwinStrep, 4 μL καθαρής πρωτεΐνης σε συγκέντρωση 0,5 mg/mL εφαρμόστηκαν σε πλέγματα από χρυσό Quantifoil R1.2/1.3 300 mesh, τα οποία καλύφθηκαν πρόσφατα με οξείδιο του γραφενίου». Το κείμενο περιγράφει μια διαδικασία απεικόνισης της πρωτεΐνης Spike (P2 S) του SARS-CoV-2 με cryo‑EM (κρυοηλεκτρονική μικροσκοπία), η οποία χρησιμοποιείται για να καταλάβουμε τη δομή της σε μικροσκοπικό επίπεδο. Δεν έχει σχέση με το αν υπάρχει κάτι «στο εμβόλιο», αλλά αφορά μόνο εργαστηριακά πειράματα.
Συμπέρασμα
Ο ισχυρισμός βασίζεται σε πλήρη παρερμηνεία μιας πατέντας που δεν ανήκει στην Pfizer και δεν αφορά εμβόλια. Η πατέντα US 11,107,588 B2 των Gal Ehrlich και Maier Fenster περιγράφει ένα σύστημα ιχνηλάτησης επαφών που χρησιμοποιεί κινητά τηλέφωνα και άλλες ηλεκτρονικές συσκευές, αλλά όχι εμβόλια. Δεν αναφέρει μικροκύματα, οξείδιο του γραφενίου, ή κβαντικές συνδέσεις, ενω τα εμβόλια COVID-19 δεν περιέχουν οξείδιο του γραφενίου.
Ισχυρισμός: Πως πέθανε ο ήρωας πυροσβέστης, Yang Kezhang, στο Hong Kong.
Συμπέρασμα: Η εικόνα που συνοδεύει το κείμενο δεν δείχνει τον πυροσβέστη Yang Kezhang, αλλά είναι στιγμιότυπο από σκηνοθετημένο βίντεο σχετικά με τον θάνατό του. Επιπλέον, δεν πέθανε πρόσφατα στο Χονγκ Κονγκ, αλλά τον Μάιο του 2015, στην Αυτόνομη Περιφέρεια Γκουανγκσί, νοτιότερα του Χονγκ Κονγκ.
Τέλη Νοεμβρίου 2025, μια εικόνα άρχισε να κυκλοφορεί σε ομάδες του Facebook στην Κύπρο και στην Ελλάδα, εδώ και εδώ, δείχνοντας στιγμιότυπο από βίντεο με έναν πυροσβέστη νεκρό να κρατά ένα παιδί στην αγκαλιά του. Η εικόνα συνοδεύεται από κείμενο που γράφει: «Πως πέθανε ο ήρωας πυροσβέστης στο Hong Kong (…). Ο ήρωας πυροσβέστης Yang Kezhang, κατά τη διάρκεια της αποστολής διάσωσης από πυροσβέστες, έπεσε από τον πέμπτο όροφο ενώ μετέφερε ένα νεαρό κορίτσι σε ασφαλές μέρος και θυσίασε ηρωικά τη ζωή του (…)».
Η ίδια φωτογραφία και ο ίδιος ισχυρισμός δημοσιεύτηκαν και αλλού στο Facebook στα ελληνικά, εδώ και εδώ. Μια ανάρτηση στο X δεν αναφέρει το Hong Kong ως τόπο του συμβάντος, αλλά υποστηρίζει ότι η φωτογραφία δείχνει τον πυροσβέστη Yang Kezhang.
Ωστόσο, οι ισχυρισμοί αυτοί είναι παραπλανητικοί και στερούνται απαραίτητου πλαισίου. Η εικόνα προέρχεται από βίντεο αναπαράστασης ενός περιστατικού με πυροσβέστη που έχασε τη ζωή του κατά τη διάρκεια επιχείρησης το 2015. Δεν έχει καμία σχέση με το Χονγκ Κονγκ.
Μια σύνθετη αναζήτηση στο διαδίκτυο, χρησιμοποιώντας το όνομα του πυροσβέστη Yang Kezhang καθώς και τη λέξη-κλειδί «firefighter» (πυροσβέστης) στα αγγλικά, μας επέτρεψε να εντοπίσουμε διαδικτυακά άρθρα κινεζικών μέσων ενημέρωσης στα αγγλικά και στο Facebook (αρχειοθετημένα εδώ, εδώ και εδώ) που χρονολογούνται από τον Μάιο και τον Ιούνιο του 2015.
Όλα αναφέρουν ότι ένας πυροσβέστης με το όνομα Yang Kezhang, 27 ετών, πέθανε έπειτα από πτώση στη διάρκεια επιχείρησης διάσωσης σε φλεγόμενο κτίριο, στην Αυτόνομη Περιοχή των Ζουάνγκ στο Γκουανγκσί, ενώ κρατούσε στην αγκαλιά του ένα κοριτσάκι 2 ετών, το οποίο επέζησε. Τα άρθρα εξυμνούν το θάρρος και τη θυσία του, που επέτρεψαν τη σωτηρία του παιδιού.
Πουθενά δεν γίνεται αναφορά στο Χονγκ Κονγκ ή σε οποιαδήποτε σύνδεση με την πυρκαγιά στους ουρανοξύστες τον Νοέμβριο του 2025. Ωστόσο, το BBC αναφέρει ότι ένας πυροσβέστης με το όνομα Ho Wai-ho, 37 ετών, πέθανε κατά την επιχείρηση κατάσβεσης της πυρκαγιάς στους οικιστικούς ουρανοξύστες στο Χονγκ Κονγκ, τον Νοέμβριο του 2025.
Περαιτέρω έρευνες με το ίδιο όνομα δεν απέδωσαν άλλα αποτελέσματα, καθώς όλες οι αναφορές οδηγούν στην ιστορία του Yang Kezhang το 2015 και όχι στο Χονγκ Κονγκ.
Μια αντίστροφη αναζήτηση εικόνας της φωτογραφίας που χρησιμοποιείται στις αναρτήσεις στο Facebook οδηγεί επίσης σε κινεζικά άρθρα σχετικά με την ιστορία του Yang Kezhang το 2015.
Τα άρθρα αυτά κοινοποιούν ένα βίντεο από το οποίο προέρχεται το επίμαχο στιγμιότυπο· πρόκειται για μια δραματοποιημένη σκηνή όπου ένας πυροσβέστης κρατά στην αγκαλιά του ένα παιδί και πέφτει μέσα σε φρεάτιο ανελκυστήρα. Ωστόσο, τα άρθρα περιγράφουν το βίντεο αυτό ως αναπαράσταση της ιστορίας του Yang Kezhang. Το βίντεο δημοσιεύτηκε στο Douyin το 2021, το κινεζικό TikTok, καθώς και σε διαδικτυακά άρθρα εδώ και εδώ (αρχειοθετημένα εδώ, εδώ και εδώ).
Μια σύγκριση των στιγμιοτύπων δείχνει ότι πρόκειται για το ίδιο βίντεο.
Επιπλέον, ο τρόπος με τον οποίο έχει κινηματογραφηθεί το βίντεο δείχνει ότι πρόκειται για σκηνοθετημένη και δραματοποιημένη αναπαράσταση, η οποία δεν αντιστοιχεί σε καταγραφή πραγματικού περιστατικού.
Οι έρευνές μας δεν κατέστη δυνατό να εντοπίσουν την ακριβή αρχική πηγή του βίντεο.
Ένα άλλο βίντεο, δημοσιευμένο από το CGTN στο Youtube (αρχειοθετημένο εδώ), φαίνεται να δείχνει την πραγματική επιχείρηση κατά την οποία έχασε τη ζωή του ο πυροσβέστης.
Συμπέρασμα
Η εικόνα που συνοδεύει το κείμενο δεν δείχνει τον πυροσβέστη Yang Kezhang, αλλά είναι στιγμιότυπο από σκηνοθετημένο βίντεο σχετικά με τον θάνατό του. Επιπλέον, δεν πέθανε πρόσφατα στο Χονγκ Κονγκ, αλλά τον Μάιο του 2015, στην Αυτόνομη Περιφέρεια Γκουανγκσί, νοτιότερα του Χονγκ Κονγκ.
Ισχυρισμός: Στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο η Γερμανία δεν επιτέθηκε στη Ρωσία, αλλά η Ρωσία στη Γερμανία: Τάδε έφη Κάγια Κάλας, η «ΥΠ.ΕΞ» της ΕΕ.
Συμπέρασμα: Η Κάγια Κάλας ποτέ δεν δήλωσε ότι η Ρωσία επιτέθηκε στη Γερμανία ή ότι η Γερμανία δεν επιτέθηκε στη Ρωσία. Το μήνυμα της Κάλας αφορά την ιστορική επιθετικότητα της Ρωσίας και της ΕΣΣΔ, και το γεγονός ότι τουλάχιστον 19 χώρες έχουν δεχτεί επεμβάσεις κατά τον τελευταίο αιώνα. Ο ισχυρισμός περί δήλωσης για τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο είναι πλήρως ψευδής.
Στα τέλη Νοεμβρίου, αναρτήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, καθώς και διαδικτυακά άρθρα εδώ, εδώ και εδώ, υποστηρίζουν ότι η ύπατη εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Ένωσης για θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας, Κάγια Κάλας, δήλωσε ότι κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου δεν ήταν η Γερμανία που επιτέθηκε στη Ρωσία, αλλά η Ρωσία στη Γερμανία.
Τι ισχύει
Η Κάγια Κάλας, στις 26 Νοεμβρίου 2025, έδωσε συνέντευξη τύπου σχετικά με την επιθετικότητα της Ρωσίας, την εισβολή στην Ουκρανία και τις συνομιλίες με τους υπουργούς Εξωτερικών της ΕΕ. Στο πλαίσιο αυτό δήλωσε: «Τον τελευταίο αιώνα, η Ρωσία έχει επιτεθεί σε περισσότερες από δεκαεννέα χώρες, ορισμένες μάλιστα τρεις ή και τέσσερις φορές. Καμία από αυτές τις χώρες δεν έχει επιτεθεί ποτέ στη Ρωσία». Σε καμία φράση της δεν υπάρχει αναφορά στη ναζιστική Γερμανία ή στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Η παραποίηση της δήλωσης προκύπτει από σκόπιμη αναδιατύπωση. Οι αλήθειες που παραλείπονται ή παραποιούνται είναι ότι η Κάλας μιλούσε για τον 20ό και 21ο αιώνα και για χώρες στις οποίες επενέβη η Σοβιετική Ένωση ή η Ρωσία, όχι για τη Γερμανία ή το Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Ο ισχυρισμός, λοιπόν, αναστρέφει πλήρως το νόημα και αποδίδει στην Κάλας κάτι που δεν είπε ποτέ.
Ιστορικό πλαίσιο
Από την ίδρυση της Σοβιετικής Ένωσης έως σήμερα, οι επεμβάσεις περιλαμβάνουν στρατιωτικές ενέργειες σε Τουρκμενιστάν (1918–1924), Ουζμπεκιστάν (1918–1925), Αρμενία (1920), Αζερμπαϊτζάν (1920), Γεωργία (1921), Μαντζουρία (1929), και επεμβάσεις στην κινεζική επαρχία Ξινγιάνγκ (1934, 1944).
Το 1939–1940 η Σοβιετική Ένωση εισέβαλε στη Φινλανδία (Χειμερινός Πόλεμος), ενώ το 1939 εισέβαλε στην Πολωνία σε συνεργασία με τη ναζιστική Γερμανία (Σύμφωνο Μολότοφ–Ρίμπεντροπ). Την ίδια περίοδο προσαρτάται η Βεσσαραβία και η Βόρεια Βουκοβίνα από τη Ρουμανία και καταλαμβάνονται οι Βαλτικές χώρες.
Προς το τέλος του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, μεταξύ 1944 και 1945, η Σοβιετική Ένωση ανακαταλαμβάνει τις Βαλτικές χώρες, οι οποίες εντάσσονται στην ΕΣΣΔ. Στη σοβιετική αντεπίθεση των ίδιων ετών, εισέρχεται στην Πολωνία, την Τσεχοσλοβακία, τη Ρουμανία και την Ουγγαρία, όπου εγκαθίστανται κομμουνιστικά καθεστώτα. Το 1945, τρεις μήνες μετά τη λήξη του πολέμου στην Ευρώπη, η Σοβιετική Ένωση κηρύσσει πόλεμο στην Ιαπωνία, όπως είχε συμφωνηθεί με το Ηνωμένο Βασίλειο και τις Ηνωμένες Πολιτείες στη Διάσκεψη της Γιάλτας. Η ΕΣΣΔ καταλαμβάνει τη Μαντζουρία, τις Κουρίλες και μέρος της νήσου Σαχαλίνης.
Μεταπολεμικά, η Σοβιετική Ένωση καταστέλλει την επανάσταση στην Ουγγαρία (1956), την Άνοιξη της Πράγας στην Τσεχοσλοβακία (1968) και εισέβαλε στο Αφγανιστάν (1979–1989). Τον Ιανουάριο του 1990 επεμβαίνει στο Αζερμπαϊτζάν κατά τη διάρκεια της Κρίσης του Μαύρου Ιανουαρίου. Μετά τη διάλυση της ΕΣΣΔ, η Ρωσία εμπλέκεται στη Μολδαβία (1992, Υπερδνειστερία), στη Γεωργία (2008, Αμπχαζία και Νότια Οσετία) και στην Ουκρανία (2014–2022, Κριμαία και Ντονμπάς, γενικευμένη εισβολή 2022).
Συμπέρασμα: Η Κάγια Κάλας ποτέ δεν δήλωσε ότι η Ρωσία επιτέθηκε στη Γερμανία ή ότι η Γερμανία δεν επιτέθηκε στη Ρωσία. Η παραποίηση του ισχυρισμού εξυπηρετεί προπαγανδιστικούς σκοπούς και αλλοιώνει την αλήθεια των λεγομένων της. Το πραγματικό μήνυμα της Κάλας αφορά την ιστορική επιθετικότητα της Ρωσίας και της ΕΣΣΔ, και το γεγονός ότι τουλάχιστον 19 χώρες έχουν δεχτεί επεμβάσεις κατά τον τελευταίο αιώνα. Ο ισχυρισμός περί δήλωσης για τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο είναι πλήρως ψευδής.
ΙΣΧΥΡΙΣΜΟΣ: Η Ευρωπαϊκή Ένωση πρόκειται να δημιουργήσει ένα «Υπουργείο της Αλήθειας», παρόμοιο με εκείνο στο δυστοπικό βιβλίο «1984» του Τζορτζ Όργουελ, όπως αποκαλύπτει η εφημερίδα Guardian.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: Αν και η βρετανική εφημερίδα Guardian είχε πράγματι πρόσβαση σε έγγραφα της ΕΕ σχετικά με τη δημιουργία ενός Κέντρου για τη Δημοκρατική Ανθεκτικότητα, αυτό σε καμία περίπτωση δεν αποτελεί «υπουργείο», ούτε με την επίσημη ούτε με την οργουελική έννοια του όρου. Πρόκειται για ένα σχέδιο που παρουσιάστηκε από την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, κατά την ομιλία της για την κατάσταση της Ένωσης. Θα πρόκειται για ένα κέντρο που θα επιτρέπει στα κράτη-μέλη να ανταλλάσσουν πληροφορίες και έγκαιρες προειδοποιήσεις σχετικά με την παραπληροφόρηση, καθώς και να ευαισθητοποιούν το κοινό πάνω σε αυτά τα ζητήματα. Δεν θα έχει καμία εκτελεστική εξουσία με τη στενή, «υπουργική» έννοια και η συμμετοχή δεν θα είναι υποχρεωτική, καθώς θα βασίζεται στην εθελοντική συμμετοχή των κρατών.
Αρχές Νοεμβρίου, διαδικτυακά άρθρα κυκλοφόρησαν με τον ισχυρισμό ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση ετοιμάζεται να δημιουργήσει ένα «υπουργείο της αλήθειας», πανομοιότυπο με εκείνο του δυστοπικού μυθιστορήματος του Βρετανού συγγραφέα Τζορτζ Όργουελ, «1984». Ιστότοποι στα ελληνικά, όπως τα ProNews.gr, Iskra.gr, Triklopodia.gr και Anazitiseis.gr, υποστηρίζουν μεταξύ άλλων ότι η ΕΕ θα δημιουργήσει έναν οργανισμό τύπου «υπουργείου της αλήθειας», «ακριβώς όπως στο μυθιστόρημα “1984”», προκειμένου να παρακολουθεί και να αντιμετωπίζει αυτό που αποκαλεί «ξένη παραπληροφόρηση», σύμφωνα με έγγραφο που διέρρευσε ο Guardian.
Οι ίδιοι ισχυρισμοί έχουν κοινοποιηθεί στα ελληνικά και στο YouTube, καθώς και στο Facebook, εδώ, εδώ και εδώ.
Αν και ο Guardian αποκάλυψε πράγματι λεπτομέρειες για το σχέδιο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να δημιουργήσει ένα «Κέντρο για τη Δημοκρατική Ανθεκτικότητα», με στόχο την καταπολέμηση της παραπληροφόρησης, οι τίτλοι και οι ισχυρισμοί σύμφωνα με τους οποίους η ΕΕ θέλει να δημιουργήσει ένα «υπουργείο της αλήθειας» όπως στο δυστοπικό μυθιστόρημα του Τζορτζ Όργουελ, είναι παραπλανητικοί και στερούνται πλαισίου.
Το σχέδιο αυτό είχε παρουσιαστεί συνοπτικά από την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, κατά την ομιλία της «State of the Union», στις 10 Σεπτεμβρίου 2025. Στην ομιλία της είχε, μεταξύ άλλων, δηλώσει: «Η δημοκρατία μας δέχεται επίθεση. Η άνοδος της χειραγώγησης της πληροφορίας και της παραπληροφόρησης διχάζει τις κοινωνίες μας. Δεν διαβρώνει μόνο την εμπιστοσύνη στην αλήθεια, αλλά και στη δημοκρατία την ίδια. Γι’ αυτό έχουμε επείγουσα ανάγκη για μια Ευρωπαϊκή Ασπίδα για τη Δημοκρατία. Χρειαζόμαστε περισσότερες ικανότητες για να παρακολουθούμε και να εντοπίζουμε τη χειραγώγηση της πληροφορίας και την παραπληροφόρηση. Έτσι, θα δημιουργήσουμε ένα νέο Ευρωπαϊκό Κέντρο για τη Δημοκρατική Ανθεκτικότητα. Αυτό θα συγκεντρώσει όλη την τεχνογνωσία και τις δυνατότητες των κρατών-μελών και των γειτονικών χωρών».
Περισσότερες λεπτομέρειες για αυτό το Ευρωπαϊκό Κέντρο για τη Δημοκρατική Ανθεκτικότητα δεν είχαν δοθεί από την Επιτροπή. Ευρωβουλευτές ζήτησαν επιπλέον διευκρινίσεις, με γραπτές ερωτήσεις, όπως αυτή της Άννα Καταρίνα Μεντές, από την βουλευτική ομάδα των Σοσιαλιστών και Δημοκρατών στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, η οποία αναφέρει ότι, παρά το γεγονός πως η πρωτοβουλία είναι σημαντική, «πολλές λεπτομέρειες φαίνεται να παραμένουν ασαφείς».
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε το σχέδιό της για αυτό το Κέντρο Δημοκρατικής Ανθεκτικότητας στις 12 Νοεμβρίου 2025.
Τι ισχύει
Μια προηγμένη αναζήτηση στο διαδίκτυο μας επέτρεψε να εντοπίσουμε αυτό που φαίνεται να είναι η πηγή του ισχυρισμού, δηλαδή ένα άρθρο του ρωσικού μέσου RT International, το οποίο περιείχε παρόμοιο ισχυρισμό ότι η ΕΕ ετοιμάζεται να δημιουργήσει ένα «υπουργείο της αλήθειας», με την οργουελική έννοια του όρου.
Το RT, παλαιότερα Russia Today, είναι ένα μέσο ενημέρωσης που χρηματοδοτείται από το ρωσικό κράτος. Το συγκεκριμένο μέσο έχει υποστεί κυρώσεις από την Ευρωπαϊκή Ένωση και τις Ηνωμένες Πολιτείες και οι δραστηριότητές του έχουν ανασταλεί στην Ευρώπη. Σύμφωνα με την ΕΕ, το μέσο αυτό δεν λειτουργούσε ως ανεξάρτητο δημοσιογραφικό όργανο, αλλά ως ένας δίαυλος συντονισμένος με το Κρεμλίνο για τη διάδοση ψευδών πληροφοριών και τη χειραγώγηση της κοινής γνώμης. Το RT δικαιολογούσε επίσης τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία το 2022. Έρευνες, όπως αυτή των Δημοσιογράφων Χωρίς Σύνορα (RSF) στα Βαλκάνια, έχουν δείξει πώς το RT προωθεί αφηγήσεις υπέρ του κρεμλίνου. Ο βρετανικός ρυθμιστής μέσων ενημέρωσης, η Ofcom, έχει επανειλημμένα επιβάλει κυρώσεις στο RT για τις παραβιάσεις της αρχής της αμεροληψίας στην κάλυψη της εισβολής στην Ουκρανία, μέχρι και την ανάκληση της άδειας εκπομπής του στο Ηνωμένο Βασίλειο το 2022.
Πράγματι, η αναλυτική παρουσίαση της ΕΕ δεν αναφέρει πουθενά κάποιον κεντρικό μηχανισμό που θα επέτρεπε στην Ένωση να αποφασίζει μόνη της «τι είναι αληθινό και τι ψευδές». Η συγκεκριμένη πρωτοβουλία περιορίζεται στον συντονισμό εργαλείων εντοπισμού παραπληροφόρησης, χωρίς άμεση εξουσία επί του περιεχομένου που δημοσιεύουν οι πολίτες ή τα μέσα ενημέρωσης σε ολόκληρη την ΕΕ.
Αν εξετάσουμε την περιγραφή του «Υπουργείου της Αλήθειας» στο 1984, ο ρόλος του είναι να επιβάλλει μία μοναδική επίσημη εκδοχή της πραγματικότητας και να λογοκρίνει κάθε αντίθετη πληροφορία. Όμως, τίποτα στα έγγραφα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής δεν προβλέπει μια κεντρική αρχή που «ορίζει» την αλήθεια ή μια εξουσία που επιδιώκει να απαγορεύσει περιεχόμενο για ιδεολογικούς λόγους. Επιπλέον, δεν υπάρχει καμία αναφορά σε επαναγραφή γεγονότων, επιβολή κρατικής προπαγάνδας ή οποιοδήποτε ανάλογο μέτρο.
Έτσι, το νέο αυτό Ευρωπαϊκό Κέντρο Δημοκρατικής Ανθεκτικότητας δεν έχει ρόλο λογοκρισίας. Αντίθετα, περιγράφεται ως μια πλατφόρμα ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ των κρατών-μελών και συντονισμού πόρων για την αντιμετώπιση ξένων παρεμβάσεων. Στόχος του είναι να δικτυώσει ερευνητές, μέσα ενημέρωσης, fact-checkers και ΜΚΟ.
Το κέντρο δεν έχει καμία αποφασιστική εξουσία: δεν έχει τη δυνατότητα να «μπλοκάρει» ιστοσελίδες ή μέσα ενημέρωσης, ούτε να επιβάλλει κυρώσεις ή να διαγράφει περιεχόμενο. Λειτουργεί αποκλειστικά ως δομή συντονισμού. Άλλωστε, υφίστανται σημαντικές θεσμικέςδικλίδες ασφαλείας — όπως το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, τα ευρωπαϊκά δικαστήρια και οι συνθήκες της ΕΕ (όπως η ΕΣΔΑ, η Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση κ.ά.) — που θα καθιστούσαν αδύνατη τη δημιουργία ενός οργάνου με οργουελικά χαρακτηριστικά.
Οι συνθήκες και οι θεσμοί αυτοί επιβάλλουν την προστασία της ελευθερίας της έκφρασης και της ανεξαρτησίας των μέσων ενημέρωσης, γεγονός που καθιστά ανέφικτη τη σύσταση ενός τέτοιου «υπουργείου». Επιπλέον, ο κοινοβουλευτικός και δικαστικός έλεγχος των θεσμών, καθώς και η απαιτούμενη διαφάνεια των διαδικασιών της ΕΕ και των κρατών-μελών, καθιστούν ένα «υπουργείο της αλήθειας» απολύτως ασύμβατο με το ευρωπαϊκό νομικό πλαίσιο.
Αυτό που προβάλλει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή μέσα από το συγκεκριμένο σχέδιο είναι η αντιμετώπιση των ξένων παρεμβάσεων, ιδιαίτερα όσων σχετίζονται με τη χειραγώγηση της πληροφορίας από μη ευρωπαϊκούς δρώντες. Έρευνα του BBC, τον Σεπτέμβριο του 2025, έδειξε πώς ένα μυστικό δίκτυο χρηματοδοτούμενο από τη Ρωσία επιχειρούσε να διασπείρει παραπληροφόρηση προκειμένου να επηρεάσει εκλογές στην Ευρώπη.
Ο στόχος δεν είναι ο έλεγχος του εσωτερικού δημόσιου διαλόγου, αλλά η αντιμετώπιση υπαρκτών εχθρικών επιχειρήσεων που στοχεύουν τις ευρωπαϊκές δημοκρατίες.
Πέρα από τις φιλοδοξίες που παρουσιάζει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, οι επικρίσεις σχετικά με αυτό το σχέδιο εντοπίζονται αλλού. Πράγματι, όπως το επισημάνει το Euronews, ορισμένοι παρατηρητές επισημαίνουν ότι, παρότι το σχέδιο αυτό αποτελεί ένα βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση, πάσχει ωστόσο από ένα χάσμα μεταξύ των προθέσεων και των πραγματικών μέσων που διατίθενται.
Οι επικρίσεις αφορούν κυρίως την έλλειψη σαφήνειας σχετικά με τη χρηματοδότηση, τη στιγμή που οι ρωσικές επιχειρήσεις επιρροής εκτιμάται ότι διαθέτουν τεράστιους προϋπολογισμούς της τάξης των δύο έως τριών δισεκατομμυρίων ευρώ ετησίως. Ορισμένοι φορείς της κοινωνίας των πολιτών φοβούνται έτσι ότι η «ασπίδα της δημοκρατίας» θα παραμείνει σε μεγάλο βαθμό μια διακήρυξη προθέσεων, εάν δεν εξασφαλιστούν οι αναγκαίοι πόροι στο πλαίσιο του μελλοντικού κοινοτικού προϋπολογισμού που βρίσκεται σήμερα υπό διαπραγμάτευση.
Άλλες επικρίσεις αφορούν την άνιση εφαρμογή των κανόνων που έχουν ήδη υιοθετηθεί, ιδίως εκείνων που ρυθμίζουν τις μεγάλες ψηφιακές πλατφόρμες. Πολλοί πολιτικοί αξιωματούχοι επισημαίνουν την έλλειψη αποφασιστικότητας της Επιτροπής απέναντι σε παράγοντες όπως το TikTok ή οι αμερικανικοί τεχνολογικοί κολοσσοί, ορισμένοι εκ των οποίων κατηγορούνται για επιχειρήσεις παραπληροφόρησης ή αλγοριθμικές παρεμβάσεις.
Παρά την υιοθέτηση του Digital Services Act, του AI Act και του European Media Freedom Act, οι προβλεπόμενες κυρώσεις καθυστερούν να εφαρμοστούν, γεγονός που τροφοδοτεί αμφιβολίες ως προς τη βούληση των Βρυξελλών να εφαρμόσουν πλήρως τα ίδια τους τα εργαλεία. Για τους επικριτές, η πραγματική δοκιμασία του μηχανισμού δεν βρίσκεται στη δημιουργία ενός νέου στρατηγικού πλαισίου, αλλά στην ικανότητα της Επιτροπής να εφαρμόσει με συνέπεια τους υφιστάμενους κανόνες, να αντιμετωπίσει τους τεχνολογικούς κολοσσούς και να εξασφαλίσει ουσιαστική προστασία του δημοκρατικού διαδικαστικού συστήματος ενόψει κρίσιμων εκλογών σε πολλά κράτη-μέλη.
Συμπέρασμα
Αν και η βρετανική εφημερίδα Guardian είχε πράγματι πρόσβαση σε έγγραφα της ΕΕ σχετικά με τη δημιουργία ενός Κέντρου για τη Δημοκρατική Ανθεκτικότητα, αυτό σε καμία περίπτωση δεν αποτελεί «υπουργείο», ούτε με την επίσημη ούτε με την οργουελική έννοια του όρου. Πρόκειται για ένα σχέδιο που παρουσιάστηκε από την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, κατά την ομιλία της για την κατάσταση της Ένωσης. Θα πρόκειται για ένα κέντρο που θα επιτρέπει στα κράτη-μέλη να ανταλλάσσουν πληροφορίες και έγκαιρες προειδοποιήσεις σχετικά με την παραπληροφόρηση, καθώς και να ευαισθητοποιούν το κοινό πάνω σε αυτά τα ζητήματα. Δεν θα έχει καμία εκτελεστική εξουσία με τη στενή, «υπουργική» έννοια και η συμμετοχή δεν θα είναι υποχρεωτική, καθώς θα βασίζεται στην εθελοντική συμμετοχή των κρατών.
Ισχυρισμός: Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν κρατούσε ανάποδα το χάρτη της Ουκρανίας κατά τη διάρκεια ζωντανής μετάδοσης.
Συμπέρασμα: Ο ισχυρισμός είναι ψευδής. Ο χάρτης δεν ήταν ανάποδα, αλλά καθρεφτισμένος λόγω του “mirror effect” της μπροστινής κάμερας του smartphone με το οποίο ο Μακρόν μετέδιδε τη συνομιλία σε λειτουργία selfie. Τόσο το αρχικό βίντεο από τους επίσημους λογαριασμούς του Μακρόν όσο και η μετάδοση του BFMTV (μετά τα πρώτα δύο λεπτά) δείχνουν τον χάρτη σωστά. Πρόκειται για ρωσική παραπληροφόρηση που ξεκίνησε τον Φεβρουάριο 2025 και ανακυκλώνεται εκ νέου τον Νοέμβριο 2025 μέσω λογαριασμών που έχουν συνδεθεί με δίκτυα προπαγάνδας του Κρεμλίνου.
Στις 22 Νοεμβρίου 2025, ο ανταποκριτής στη Μόσχα Θανάσης Αυγερινός, δημοσίευσε ανάρτηση στο X (την οποία και μετά κατέβασε) αναδημοσιεύοντας περιεχόμενο από τον λογαριασμό “Sprinter Press” (@SprinterPress). Η ανάρτηση ισχυριζόταν ότι ο Εμανουέλ Μακρόν κρατούσε ανάποδα έναν χάρτη της Ουκρανίας ενώ εξηγούσε την κατάσταση στο μέτωπο. Ο Αυγερινός συνόδευσε την αναδημοσίευση με το σχόλιο: “Είναι για τα πανηγύρια οι ‘ηγέτες’ μας… Αλίμονο στους Ουκρανούς, που πίστεψαν στις αυταπάτες, που τους καλλιέργησαν…” Ο συγκεκριμένος ισχυρισμός κυκλοφόρησε και σε άλλες αναρτήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Τι ισχύει
Το βίντεο προέρχεται από μια ζωντανή συνομιλία ερωτήσεων και απαντήσεων που πραγματοποίησε ο πρόεδρος Μακρόν στις 20 Φεβρουαρίου 2025 στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (Instagram, X, YouTube), όπου απαντούσε σε ερωτήσεις για την Ουκρανία και την ευρωπαϊκή ασφάλεια. Κατά τη διάρκεια της μετάδοσης, παρουσίασε έναν χάρτη που έδειχνε ποιο μέρος της ουκρανικής επικράτειας έχει καταλάβει η Ρωσία από το 2014.
Η εικόνα φαινόταν “καθρεφτισμένη” επειδή ο Μακρόν τραβούσε το βίντεο με smartphone σε λειτουργία selfie. Η μπροστινή κάμερα των smartphones δημιουργεί το λεγόμενο “mirror effect”, δηλαδή εμφανίζει την εικόνα όπως τη βλέπουμε στον καθρέφτη, με τα δεξιά να φαίνονται αριστερά και αντίστροφα. Αυτό είναι ένα τυπικό τεχνικό χαρακτηριστικό και όχι λάθος του χρήστη.
Ο ισχυρισμός ξεκίνησε αρχικά στις 21 Φεβρουαρίου 2025. Η εκπρόσωπος του ρωσικού Υπουργείου Εξωτερικών Μαρία Ζαχάροβα έγραψε στο Telegram: “Προφανώς, παρουσιάζοντας έναν ανεστραμμένο χάρτη της Ουκρανίας, ο Μακρόν θέλει να εξηγήσει ότι το σχέδιό τους να ‘επιφέρουν στρατηγική ήττα στη Ρωσία’ υλοποιήθηκε ‘ανάποδα’.”
Ο λογαριασμός “Sprinter Press” (@SprinterPress) που αναδημοσίευσε ο Αυγερινός ανήκει σε ένα δίκτυο που έχει τεκμηριωθεί ως εργαλείο ρωσικής παραπληροφόρησης. Σύμφωνα με έρευνα του Debunk.org που δημοσιεύτηκε τον Ιούλιο 2025, το δίκτυο “Sprinter” αποτελείται από πολλούς λογαριασμούς στο X που χρησιμοποιούνται για τη διάδοση φιλορωσικών αφηγήσεων, χειραγώγηση της κοινής γνώμης και ενίσχυση πολιτικά φορτισμένου περιεχομένου. Οι ερευνητές τεκμηρίωσαν πάνω από 30 ξεχωριστές περιπτώσεις παραπλανητικών αναρτήσεων από το δίκτυο, συμπεριλαμβανομένων deepfake βίντεο Αμερικανών αξιωματούχων και χειραγωγημένων μεταφράσεων ομιλιών Ευρωπαίων ηγετών. Το δίκτυο έχει συνδεθεί με φιλορωσικό λευκορωσικό κανάλι Telegram που έχει διασυνδέσεις με λευκορωσικό κρατικό πράκτορα.
Αυτός ο ψευδής ισχυρισμός είχε διαψευστεί ήδη από τον Φεβρουάριο 2025, αλλά επανακυκλοφόρησε στα ελληνικά μέσα κοινωνικής δικτύωσης τον Νοέμβριο 2025. Αυτή η τακτική της ανακύκλωσης παλαιότερης παραπληροφόρησης είναι συνηθισμένη στις ρωσικές επιχειρήσεις επιρροής, καθώς εκμεταλλεύεται το γεγονός ότι νέοι χρήστες μπορεί να μην είχαν δει κάποια αρχική διάψευση του ισχυρισμού.
Συμπέρασμα
Ο ισχυρισμός είναι ψευδής. Ο χάρτης δεν ήταν ανάποδα, αλλά καθρεφτισμένος λόγω του “mirror effect” της μπροστινής κάμερας του smartphone με το οποίο ο Μακρόν μετέδιδε τη συνομιλία σε λειτουργία selfie. Τόσο το αρχικό βίντεο από τους επίσημους λογαριασμούς του Μακρόν όσο και η μετάδοση του BFMTV (μετά τα πρώτα δύο λεπτά) δείχνουν τον χάρτη σωστά. Πρόκειται για ρωσική παραπληροφόρηση που ξεκίνησε τον Φεβρουάριο 2025 και ανακυκλώνεται εκ νέου τον Νοέμβριο 2025 μέσω λογαριασμών που έχουν συνδεθεί με δίκτυα προπαγάνδας του Κρεμλίνου.
Ισχυρισμός: Ο Γεάδης Γεάδη υποστηρίζει ότι η «Στρατηγική για την ισότητα των ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων 2026-2030» προβλέπει τη δυνατότητα αυτοπροσδιορισμού φύλου χωρίς όριο ηλικίας, επιτρέποντας έτσι και σε ανήλικους να επιλέγουν φύλο διαφορετικό από το βιολογικό τους.
Συμπέρασμα: Ο ισχυρισμός του Γεάδη Γεάδη βασίζεται σε ένα απόσπασμα της «Στρατηγικής για την ισότητα των ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων 2026-2030», το οποίο αναφέρεται στην ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών μεταξύ των κρατών-μελών σχετικά με διαδικασίες νομικής αναγνώρισης φύλου «που βασίζονται στην αυτοδιάθεση και δεν υπόκεινται σε ηλικιακά όρια». Ωστόσο, το συγκεκριμένο απόσπασμα δεν σημαίνει ότι οι ανήλικοι αποκτούν άμεσο δικαίωμα να αλλάζουν νομικά το φύλο τους με μια απλή δήλωση. Το κείμενο, παρότι αλλού αναφέρει τον γενικό ορισμό των ατόμων κάτω των 18 ετών, δεν ασχολείται πουθενά με τη νομική αναγνώριση φύλου ειδικά για ανηλίκους και δεν προτείνει κανένα μέτρο που να τους αφορά ειδικά σε αυτόν τον τομέα. Επιπλέον, δεν θεσπίζει κανένα δεσμευτικό νομικό πλαίσιο για τα κράτη-μέλη. Πρόκειται για μια μη δεσμευτική πολιτική κατεύθυνση, που αποσκοπεί αποκλειστικά στην ενθάρρυνση της ανταλλαγής υφιστάμενων πρακτικών.
Στις 20 Οκτωβρίου 2025 η Ευρωπαϊκή Ένωση δημοσίευσε ένα έγγραφο με τίτλο Union of Equality LGBTIQ+ Equality Strategy 2026-2030 (αρχειοθετημένο εδώ). Πρόκειται για ένα κείμενο πολιτικού προσανατολισμού, στο οποίο η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσιάζει τις προτεραιότητες που επιθυμεί να προωθήσει την περίοδο 2026-2030, με στόχο τη βελτίωση της προστασίας, της ένταξης και της ισότητας των ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων στην ΕΕ.
Ο ευρωβουλευτής του ΕΛΑΜ, Γεάδης Γεάδη, σε παρέμβασή του στην επιτροπή LIBE, το όργανο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου που είναι αρμόδιο για τις πολιτικές ελευθερίες, τη δικαιοσύνη, την εσωτερική ασφάλεια και την προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων, κατήγγειλε έντονα αυτή τη νέα στρατηγική της ΕΕ. Εξέφρασε μάλιστα την αντίθεσή του σε αυτό που, όπως ισχυρίζεται, αποτελεί «αυτοπροσδιορισμό φύλου χωρίς όριο ηλικίας», κάτι που, σύμφωνα με τον ίδιο, θα επέτρεπε σε ανήλικους να επιλέγουν φύλο διαφορετικό από το βιολογικό τους.
«Η Επιτροπή θα διευκολύνει την ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών μεταξύ των κρατών μελών, προκειμένου να υποστηρίξει την ανάπτυξη νομικών διαδικασιών αναγνώρισης φύλου που βασίζονται στον αυτοπροσδιορισμό και δεν υπόκεινται σε ηλικιακούς περιορισμούς».
Ωστόσο, η παράγραφος αυτή δεν συνεπάγεται ότι ανήλικοι θα μπορούν «να επιλέγουν το φύλο τους» και δεν υπάρχει καμία αναφορά ή σαφής μνεία σε άτομα κάτω των 18 ετών.
Το συγκεκριμένο απόσπασμα αφορά αποκλειστικά την ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών σχετικά με τις διαδικασίες νομικής αναγνώρισης φύλου, όπως και το σύνολο του κειμένου της ΕΕ. Το έγγραφο δεν περιλαμβάνει καμία ειδική διάταξη για άτομα κάτω των 18 ετών: δεν περιγράφει πλαίσιο, σύσταση ή πολιτική κατεύθυνση που να αφορά ειδικά τη νομική αναγνώριση φύλου των ανηλίκων. Οι αναφορές στον αυτοπροσδιορισμό φύλου είναι γενικές και δεν συνδέονται με κάποια συγκεκριμένη ηλικία. Η μοναδική μνεία σε άτομα κάτω των 18 ετών αφορά τον γενικό ορισμό του παιδιού στη Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού, που αναφέρεται στη σελίδα 7 του εγγράφου.
Συνεπώς, τίποτα στο έγγραφο δεν εισάγει, υπονοεί ή προετοιμάζει κάποιο μέτρο που να αφορά ειδικά τους ανήλικους στον συγκεκριμένο τομέα.
Επιπλέον, το απόσπασμα στο οποίο αναφέρεται ο Γεάδης Γεάδη δεν είναι νέο: παρόμοια φράση υπάρχει στο προηγούμενο έγγραφο που λήγει το 2025, με τίτλο Union of Equality: LGBTIQ Equality Strategy 2020-2025. Στη σελίδα 16 περιέχεται σχεδόν η ίδια πρόταση:
«Η Επιτροπή θα προωθήσει την ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών μεταξύ των κρατών μελών σχετικά με τον τρόπο θέσπισης προσβάσιμης νομοθεσίας και διαδικασιών για τη νομική αναγνώριση φύλου, που βασίζονται στην αρχή της αυτοδιάθεσης και δεν υπόκεινται σε ηλικιακούς περιορισμούς».
Τι αναφέρει το έγγραφο Union of Equality LGBTIQ+ Equality Strategy 2026-2030
Είναι σημαντικό να διευκρινιστεί ότι το έγγραφο που δημοσίευσε η ΕΕ για τη στρατηγική ισότητας ΛΟΑΤΚΙ+ 2026-2030 δεν αποτελεί κανονισμό. Ως νομοθετικές πράξεις, οι κανονισμοί είναι δεσμευτικοί για τα κράτη μέλη. Το συγκεκριμένο έγγραφο δεν είναι δεσμευτικό για τα κράτη μέλη.
Η στρατηγική ΛΟΑΤΚΙ+ 2026-2030 της ΕΕ είναι ένα κείμενο πολιτικού προσανατολισμού, στο οποίο η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσιάζει τις προτεραιότητες που επιθυμεί να προωθήσει, προκειμένου να ενισχύσει την ισότητα, την προστασία και την ένταξη των ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων εντός της Ένωσης.
Αποτελεί άμεση συνέχεια της στρατηγικής 2020-2025 και αποσκοπεί στην εδραίωση των προόδων που έχουν επιτευχθεί, ενώ παράλληλα αντιμετωπίζει τις προκλήσεις που παραμένουν. Το έγγραφο επισημαίνει ότι, παρά τις προόδους, τα ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν διακρίσεις, βία, κοινωνικό αποκλεισμό και εμπόδια στην πρόσβαση σε θεμελιώδη δικαιώματα σε αρκετά κράτη μέλη.
Η στρατηγική βασίζεται σε κεντρικές αρχές, όπως η συνεργασία, η ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών, ο αυστηρός σεβασμός των εθνικών αρμοδιοτήτων και η υποστήριξη των κρατών μελών μέσω μη δεσμευτικών εργαλείων.
Το έγγραφο τονίζει ότι τα κράτη μέλη παραμένουν πλήρως κυρίαρχα ως προς την υιοθέτηση των δικών τους νόμων, ιδιαίτερα σε θέματα οικογενειακού δικαίου και ηλικίας νομικής συναίνεσης στις διαδικασίες νομικής αναγνώρισης φύλου. Η Επιτροπή υπογραμμίζει επανειλημμένα ότι δεν μπορεί ούτε σκοπεύει να επιβάλει νομοθεσία στα κράτη μέλη στον συγκεκριμένο τομέα.
Η ΕΕ, μάλιστα, έχει ήδη απαντήσει σε σχετικά ερωτήματα σε συνέντευξη Τύπου στις 10 Οκτωβρίου 2025. Οι εκπρόσωποι της Επιτροπής, Eva Hrnčířová και Paula Pinho, τοποθετήθηκαν ειδικά για το απόσπασμα, όπως φαίνεται και στο παρακάτω βίντεο:
Στην Κύπρο υπάρχει ένα νομοσχέδιο με τίτλο «Ο περί της Νομικής Αναγνώρισης της Ταυτότητας Φύλου Νόμος του 2022». Αν και παραμένει σε μορφή σχεδίου και δεν έχει ακόμη ψηφιστεί από τη Βουλή των Αντιπροσώπων ούτε δημοσιευθεί στην επίσημη εφημερίδα της Δημοκρατίας, στις σελίδες 7 και 8 αναφέρεται:
«5.-(1) Οι προϋποθέσεις έκδοσης πιστοποιητικού νομικής αναγνώρισης ταυτότητας φύλου δυνάμει του άρθρου 4 είναι οι ακόλουθες: (α) Ο αιτητής να είναι ενήλικος ή σε περίπτωση που η αίτηση αφορά ανήλικο, ο ανήλικος να έχει συμπληρώσει το 16ο έτος της ηλικίας του».
Η ηλικία καθορίζεται επομένως από το ίδιο το κράτος μέλος, στην προκειμένη περίπτωση την Κύπρο.
Υπενθυμίζεται ότι, όσον αφορά τη νομική αναγνώριση φύλου, η στρατηγική της ΕΕ δεν προτείνει νομοθεσία και δεν θεσπίζει κοινό υποχρεωτικό πλαίσιο. Περιορίζεται στο να ενθαρρύνει την ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών μεταξύ των κρατών μελών, συμπεριλαμβανομένων διαδικασιών βασισμένων στον αυτοπροσδιορισμό, χωρίς να καθορίζει κριτήρια ηλικίας ή συγκεκριμένες λεπτομέρειες. Το έγγραφο δεν περιλαμβάνει μέτρα που να αφορούν ειδικά τους ανήλικους και δεν εισάγει καμία νομική υποχρέωση για τα κράτη μέλη.
Τέλος, η στρατηγική ακολουθεί μια διεπιστημονική προσέγγιση: καλεί τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα, τα κράτη μέλη, τις τοπικές αρχές, την κοινωνία των πολιτών και τον ιδιωτικό τομέα να συνεργαστούν για την ενίσχυση της ισότητας για τα ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα. Το έγγραφο ολοκληρώνεται με έναν κατάλογο μη δεσμευτικών δράσεων που προτίθεται να υλοποιήσει η Επιτροπή, υπογραμμίζοντας ότι ο ρόλος της είναι να υποστηρίζει και να συντονίζει — όχι να επιβάλλει.
Συμπέρασμα
Ο ισχυρισμός του Γεάδη Γεάδη βασίζεται σε ένα απόσπασμα της «Στρατηγικής για την ισότητα των ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων 2026-2030», το οποίο αναφέρεται στην ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών μεταξύ των κρατών-μελών σχετικά με διαδικασίες νομικής αναγνώρισης φύλου «που βασίζονται στην αυτοδιάθεση και δεν υπόκεινται σε ηλικιακά όρια». Ωστόσο, το συγκεκριμένο απόσπασμα δεν σημαίνει ότι οι ανήλικοι αποκτούν άμεσο δικαίωμα να αλλάζουν νομικά το φύλο τους με μια απλή δήλωση. Το κείμενο, παρότι αλλού αναφέρει τον γενικό ορισμό των ατόμων κάτω των 18 ετών, δεν ασχολείται πουθενά με τη νομική αναγνώριση φύλου ειδικά για ανηλίκους και δεν προτείνει κανένα μέτρο που να τους αφορά ειδικά σε αυτόν τον τομέα. Επιπλέον, δεν θεσπίζει κανένα δεσμευτικό νομικό πλαίσιο για τα κράτη-μέλη. Πρόκειται για μια μη δεσμευτική πολιτική κατεύθυνση, που αποσκοπεί αποκλειστικά στην ενθάρρυνση της ανταλλαγής υφιστάμενων πρακτικών.
Ισχυρισμός: “Προστατεύσετε τα νήπια και παιδιά σας από την Παιδιατρική Εταιρεία Κύπρου. Οι επίσημες οδηγίες είναι: ΕΜΒΟΛΙΑΣΤΕ ΟΛΑ τα παιδιά 6 μηνών + με τα πιο κάτω επικίνδυνα σκατά. Για το εμβόλιο RSV να υπενθυμίσουμε ότι στα ΕΠΙΣΗΜΑ συστατικά του φιαλιδίου περιλαμβάνονται και ‘fragments από DNA ζωικών ιών γουρουνιών (porcine circoviruses).”
Συμπέρασμα: Ο ισχυρισμός βασίζεται σε σύγχυση μεταξύ διαφορετικών εμβολίων και παραπλανητική παρουσίαση επιστημονικών δεδομένων. Το RSV immunization δεν περιέχει καθόλου porcine circovirus DNA. Τα DNA fragments που αναφέρονται βρίσκονται σε εμβόλια rotavirus, όχι RSV, και έχουν κριθεί ασφαλή από όλους τους διεθνείς ρυθμιστικούς φορείς.
Κυκλοφορεί στα social media ανάρτηση που ισχυρίζεται ότι το “εμβόλιο RSV” περιέχει τμήματα από DNA porcine circoviruses (ιός γουρουνιού) και χαρακτηρίζει τα εμβόλια ως “επικίνδυνα σκατά”. Η ανάρτηση συνοδεύεται από φωτογραφία που δείχνει τα συστατικά εμβολίου rotavirus και κυκλωμένες αναφορές σε “DNA from porcine circoviruses 1 and 2”.
Τι ισχύει
Η πρώτη παραπλάνηση είναι η σύγχυση μεταξύ εντελώς διαφορετικών προϊόντων. Το έγγραφο που παρουσιάζεται αφορά εμβόλια rotavirus (συγκεκριμένα το RotaTeq ή Rotarix), όχι το RSV immunization. Πρόκειται για δύο διαφορετικά προϊόντα που προστατεύουν από διαφορετικούς ιούς με εντελώς διαφορετική σύνθεση και τρόπο χορήγησης.
RSV Immunization (Beyfortus/nirsevimab): Είναι ένα μονοκλωνικό αντίσωμα που παράγεται σε CHO κύτταρα μέσω τεχνολογίας ανασυνδυασμένου DNA. Χορηγείται με ενδομυϊκή ένεση στον μηρό και προορίζεται για νεογνά και βρέφη που γεννιούνται κατά ή εισέρχονται στην πρώτη τους RSV season (συνήθως φθινόπωρο-άνοιξη) για προστασία από τον ιό RSV (respiratory syncytial virus). Τα συστατικά του περιλαμβάνουν το μονοκλωνικό αντίσωμα (nirsevimab-alip), αμινοξέα (arginine hydrochloride, histidine, L-histidine hydrochloride monohydrate), σταθεροποιητής (polysorbate 80), σακχαρόζη και νερό. Μια δόση προσφέρει προστασία για περίπου 5 μήνες, καλύπτοντας το διάστημα που τα βρέφη είναι πιο ευάλωτα σε σοβαρή αναπνευστική νόσο. Παιδιά μέχρι 24 μηνών που παραμένουν σε αυξημένο κίνδυνο μπορεί να λάβουν δόση και στη δεύτερη τους RSV season. Ο RSV προκαλεί βρογχιολίτιδα και πνευμονία και είναι η κύρια αιτία νοσηλείας λόγω αναπνευστικής νόσου σε βρέφη.
Rotavirus εμβόλια (Rotarix και RotaTeq): Τα εμβόλια rotavirus είναι ζωντανά εξασθενημένα εμβόλια που χορηγούνται από το στόμα και προστατεύουν από τον rotavirus, που είναι η πιο συχνή αιτία σοβαρής διάρροιας και αφυδάτωσης σε βρέφη και μικρά παιδιά παγκοσμίως. Το Rotarix χορηγείται σε 2 δόσεις στους 2 και 4 μήνες ηλικίας, ενώ το RotaTeq χορηγείται σε 3 δόσεις στους 2, 4 και 6 μήνες. Πρόκειται για προληπτικά εμβόλια που ενεργοποιούν το ανοσοποιητικό σύστημα του βρέφους να παράγει αντισώματα κατά του rotavirus. Πριν την εισαγωγή τους, ο rotavirus προκαλούσε εκατομμύρια περιπτώσεις σοβαρής γαστρεντερίτιδας και εκατοντάδες χιλιάδες θανάτους ετησίως παγκοσμίως.
Το RSV immunization ΔΕΝ περιέχει porcine circovirus DNA
Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του FDA και του EMA, το Beyfortus (nirsevimab) δεν περιέχει καθόλου porcine circovirus DNA ούτε οποιοδήποτε άλλο υλικό προερχόμενο από χοιρινά κύτταρα ή ιούς. Η ανάρτηση εφαρμόζει εσφαλμένα πληροφορίες από τα rotavirus εμβόλια στο RSV immunization.
Τον Ιανουάριο 2010, ερευνητές ανακάλυψαν ότι τα εμβόλια rotavirus Rotarix και RotaTeq περιείχαν κατάλοιπα DNA από porcine circoviruses (ιούς γουρουνιού) χρησιμοποιώντας νέα τεχνολογία massively parallel sequencing. Η ανακάλυψη προκάλεσε προσωρινή αναστολή της χρήσης του Rotarix από το FDA μέχρι να διερευνηθεί το θέμα εκτενώς.
Μετά από λεπτομερή έρευνα από το FDA, τον EMA, τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας και ανεξάρτητους επιστήμονες, τα συμπεράσματα ήταν σαφή και κατηγορηματικά. Τα porcine circoviruses δεν μολύνουν ανθρώπους και δεν έχουν συσχετιστεί με καμία ανθρώπινη ασθένεια. Τα κατάλοιπα αυτά εισήχθησαν στα εμβόλια μέσω της χοιρινής θρυψίνης που χρησιμοποιείται κατά τη διαδικασία παραγωγής των κυττάρων στα οποία αναπτύσσονται οι εξασθενημένοι ιοί του εμβολίου. Είναι κατάλοιπο υλικό, όχι ενεργό συστατικό, και βρίσκεται σε απειροελαχιστες ποσότητες για αυτό ανιχθέυθηκε με πιο εξελιγμενες μεθόδους.
Οι έρευνες έδειξαν ότι το Rotarix περιείχε αυτά τα DNA κατάλοιπα από την αρχή της ανάπτυξής του, συμπεριλαμβανομένων όλων των κλινικών δοκιμών που αποδείκνυαν την ασφάλειά του. Πάνω από 69 εκατομμύρια δόσεις Rotarix και 37 εκατομμύρια δόσεις RotaTeq είχαν ήδη χορηγηθεί παγκοσμίως μέχρι το 2010. Το εξαιρετικό προφίλ ασφάλειας που παρατηρήθηκε σε κλινικές δοκιμές και στην πραγματική χρήση αντικατοπτρίζει την έκθεση σε αυτό το PCV DNA χωρίς κανένα πρόβλημα.
Τα εμβόλια rotavirus έχουν σώσει εκατομμύρια παιδιά από σοβαρή αφυδάτωση, νοσηλεία και θάνατο. Πριν την εισαγωγή τους, ο rotavirus ήταν η κύρια αιτία σοβαρής διάρροιας παγκοσμίως, προκαλώντας περίπου 527.000 θανάτους ετησίως σε παιδιά κάτω των 5 ετών. Μετά την εισαγωγή των εμβολίων, έχουν αναφερθεί σημαντικές μειώσεις στις νοσηλείες και τη θνησιμότητα λόγω γαστρεντερίτιδας από rotavirus.
Το RSV immunization (Beyfortus) προσφέρει προστασία στα βρέφη από τη σοβαρή νόσο του κατώτερου αναπνευστικού που προκαλεί ο RSV, ο οποίος είναι η πιο συχνή αιτία βρογχιολίτιδας και πνευμονίας σε παιδιά κάτω του ενός έτους. Οι κλινικές δοκιμές έδειξαν μείωση κατά 76.4% στις περιπτώσεις RSV που απαιτούσαν ιατρική φροντίδα.
Συμπέρασμα
Ο ισχυρισμός βασίζεται σε θεμελιώδη σύγχυση μεταξύ διαφορετικών εμβολίων και παραπλανητική παρουσίαση επιστημονικών δεδομένων. Το RSV immunization δεν περιέχει καθόλου porcine circovirus DNA. Τα DNA fragments που αναφέρονται βρίσκονται σε εμβόλια rotavirus και έχουν κριθεί ασφαλή από όλους τους διεθνείς ρυθμιστικούς φορείς μετά από εκτενή έρευνα που διήρκεσε χρόνια. Η χρήση συναισθηματικής γλώσσας και η παρουσίαση επιστημονικών όρων εκτός πλαισίου στοχεύει στην τρομοκράτηση γονέων, όχι στην ενημέρωσή τους. Τα εμβόλια rotavirus και το RSV immunization είναι ασφαλή και αποτελεσματικά εργαλεία που σώζουν ζωές παιδιών.
